Qhatam
| Qhatam | |
|---|---|
| | |
| Təsnifat | zərb musiqi aləti |
| Mənşə ölkəsi | Hindistan |
Qhatam — Hindistanmənşəli zərb musiqi aləti. O, Hindistan yarımadasında, xüsusən də Cənubi Hindistanda müxtəlif repertuarlarda istifadə edilən zərb aləti kimi məşhurdur. Onun bir variantı Pəncabda istifadə olunur və Pəncab xalq ənənələrinin bir hissəsi olduğu üçün qarha kimi tanınır. Onun Racastan analoqu madqa və pani mataka ("su küpəsi") kimi tanınır.
Qhatam Pakistan və Hindistanda ən qədim zərb alətlərindən biridir. Dar boğazlı gil qabdır. Boğazdan boğaz xaricə əyilir və çıxıntı əmələ gətirir. Əsasən bişmiş gildən, mis və ya mis ərintilərindən və az miqdarda dəmir ərintilərindən hazırlanmış qhatamın səsi ölçüsündən asılı olaraq dəyişir. Səs torpaq və ya su istifadə etməklə bir qədər dəyişdirilə bilər.[1]
Qhatam adi Hindistan məişət gil qabı ilə eyni formaya malik olsa da, xüsusi olaraq musiqi aləti kimi ifa olunmaq üçün hazırlanmışdır. Qabın səsi yaxşı olmalıdır və divarları bərabər səs və xoş səs əldə etmək üçün vahid qalınlıqda olmalıdır.[2]
Qhatamlar əsasən Tamil Nadu əyalətinin Madurai şəhəri yaxınlığında yerləşən Manamadurai şəhərində hazırlanır. Bu alət Çennai və Banqalor kimi digər yerlərdə də istehsal olunsa da, Manamaduraidən olan qatamların özünəməxsus səs tembri var. Gil xüsusi bir keyfiyyətə malik olduğuna inanılır. Manamadurai qhatamı, gil ilə qarışdırılmış kiçik mis parçaları olan ağır, qalın bir qabdır. Bu növ qhatamı ifa etmək daha çətindir, lakin bəzi ifaçıların üstünlük verdiyi kəskin, metallik zəng səsi çıxarır.
İstinadlar
[redaktə | vikimətni redaktə et]- ↑ Reck, David B. (1999). "Musical Instruments: Southern Area Arxiv surəti 19 may 2024 tarixindən Wayback Machine saytında". Routledge. In: Arnold, Alison; ed. (2000). Garland Encyclopedia of World Music. South Asia: The Indian Subcontinent. Vol. 5. Garland, New York/London.
- ↑ Bonnie C. Wade. Music in India: the classical traditions. 2008. Pp 134-135.