Wal sych
Wal garreg heb forter ynddi ydy wal sych, sy'n nodweddiadol o ffiniau caeau yng nghefn gwlad Cymru a gwledydd eraill. Mae eu cryfder yn deillio o'r grefft o 'gloi'r' cerrig, drwy roi "dau ar un, ac un ar ddau".[1]
Fe'u defnyddiwyd er mwyn nodi'r ffin rhwng un fferm a fferm arall, i amgylchynu eglwys neu er mwyn rhoi cysgod i anifeiliaid fferm, yn enwedig ar lethrau gwyntog y mynydd. Fel arfer, rhoddir rhes o gerrig 'ar eu cyllyll' ar y top, sy'n cynnal y wal, ac yn ei atal rhag datgymalu. Yn Ne Cymru, ar adegau, mae'r rhes hwn yn fwy llydan na'r cerrig oddi tano. Mae patrwm y cerrig yn ddibynol ar y math o garreg.
Cymru
[golygu | golygu cod]Gogledd
[golygu | golygu cod]
Cefnmeiriadog, Sir Ddinbych.
Penycloddiau, Sir Ddinbych
Bwlch Tryfan, Gwynedd
Maeshafn, Yr Wyddgrug
Llangywer, Y Bala
Llanbadarn, Gwynedd
De
[golygu | golygu cod]
Abertridwr, Caerffili
Glynogwr, Pen-y-bont ar Ogwr
De Cymru
Gwledydd eraill
[golygu | golygu cod]
Inis Meáin, Gweriniaeth Iwerddon
Ynysoedd Shetland, ble gelwir waliau sych yn dykes
Gweler hefyd
[golygu | golygu cod]
Cyfeiriadau
[golygu | golygu cod]- ↑ Lua error in Modiwl:Citation/CS1/Date_validation at line 744: bad argument #1 to 'insert' (table expected, got nil).
