صفحهٔ اصلی

دانشنامه‌ای آزاد که همه می‌توانند آن را ویرایش کنند؛
با ۱٬۰۸۰٬۸۶۶ مقاله به زبان فارسی

مقالهٔ برگزیده

نقاشی فتح قسطنطنیه توسط صلیبیون

جنگ صلیبی چهارم (۱۲۰۲–۱۲۰۴ میلادی) با فراخوان پاپ اینوسنت سوم با انگیزه حمله به سرزمین‌های مقدس و بازپس گیریِ اورشلیم آغاز شد. به‌خاطر درگیری‌های درونی بین شاهان و مراکز قدرت مسیحی و مطامع جمهوری ونیز، جنگ صلیبی چهارم از هدف اولیه‌اش منحرف شد و به تسخیر و غارت زادار و قسطنطنیه مسیحی و تقسیم بخش عمده امپراتوری بیزانس بین جمهوری ونیز، صلیبیان و دولت‌های بازمانده از امپراتوری بیزانس انجامید. بدین ترتیب، جمهوری ونیز توانست با اتکا به موقعیت اقتصادی خود، از انگیزه‌های مذهبی صلیبیون برای مقاصد سیاسی و تجاری خود بهره‌برداری کند و بدل به قویترین قدرت تجاری دریای مدیترانه گردد. پس از شکست پادشاهی اورشلیم در برابر صلاح الدین ایوبی و ناکامی جنگ صلیبی سوم برای بازپس‌گیری شهر اورشلیم، بارون‌های فرانسوی پذیرفتند، که در یک جنگ صلیبی دیگر شرکت کنند. صلیبیون برای این منظور، راه دریایی از طریق مدیترانه را برگزیدند و تصمیم‌گرفتند تا به قسطنطنیه بروند. پس از یک‌سری سوءتفاهم‌ها و نبردها، نهایتاً صلیبیون قسطنطنیه را در سال ۱۲۰۴ تسخیر و آن را غارت کردند و بسیاری از اهالی شهر را از دم تیغ گذراندند. در نتیجه این رخداد، صلیبیون دولتی به نام امپراتوری لاتین را به پایتختی این شهر به‌وجود آوردند، که مدت نیم قرن دوام آورد. در دیگر سرزمین‌های بازمانده از بیزانس نیز سه حکومت مستقل یونانی‌تبار شکل گرفت. همچنین، ضربه‌ای که از این جنگ به امپراتوری بیزانس وارد شد، سبب گردید که در موضع ضعف قرار بگیرد و در نهایت مغلوب ترکان عثمانی شود. از جهت دینی، این وقایع آخرین نقطه جدایی بزرگ بین کلیسای ارتدکس شرقی و کلیسای کاتولیک به‌شمار می‌آید.

ادامه… مقاله‌های برگزیده – مقالهٔ امروز

آیا می‌دانستید که …؟

… برخلاف امپرسیونیست‌ها که اهل دورهمی، کار جمعی و شادی بودند، نقاشان اولیهٔ جنبش پست‌امپرسیونیسم افرادی غالباً منزوی و ساکن نواحی دورافتاده بودند؟ (در تصویر)
… سرود آلمانی‌ها ترانه‌ای است که در زمان آلمان نازی، بند نخست آن و پس از جنگ جهانی دوم، بند سوم آن به سرود ملی کشور آلمان تبدیل شد؟
… پس از سقوط قسطنطنیه طی جنگ صلیبی چهارم و سقوط امپراتوری بیزانس، بالدوین فلاندرز با عنوان امپراتور لاتین قسطنطنیه به شیوه و سنت امپراتوران بیزانس تاج‌گذاری کرد؟
… حدود یک‌هفتم از شعرهایی که نیما یوشیج سرود، در کتاب روجا و به زبان مازندرانی است؟
… طبق روایتی، حسن صباح و خواجه نظام‌الملک و عمر خیام سه یار دبستانی بودند که در کودکی با یکدیگر پیمان دوستی بستند؟
… زیگموند فروید بخش مفتش اعظم را یکی از قله‌های ادبیات جهان می‌دانست؟
… کنت‌نشین ادسا، نخستین دولت صلیبی بود که در شرق رود فرات و خارج از برنامهٔ اصلی صلیبیون طی نخستین جنگ صلیبی شکل گرفت؟

بیشتر… – پیشنهاد یک مقاله

دربارهٔ ویکی‌پدیا

ویکی‌پدیا دانشنامه‌ای اینترنتی با بیش از ۳۲۹ زبان با محتوای آزاد است که با همکاری افراد داوطلب نوشته می‌شود و هر کس که به اینترنت دسترسی داشته باشد می‌تواند مقاله‌های آن را ویرایش کند. هدف ویکی‌پدیا آفرینش و انتشار جهانی یک دانشنامهٔ آزاد به تمامی زبان‌های زندهٔ دنیاست. با رشد روزافزون این دانشنامه گردانندگان آن در بنیاد ویکی‌مدیا چندین پروژهٔ مشابه دیگر همچون ویکی‌واژه، ویکی‌کتاب، ویکی‌گفتاورد، ویکی‌خبر، ویکی‌دانشگاه، ویکی‌سفر، ویکی‌داده و ویکی‌گونه را پدیدآوردند.

ویکی‌پدیای فارسی دو سال پس از شروع پروژهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی، در ۲۸ آذر ۱۳۸۲ (۱۹ دسامبر ۲۰۰۳) فعالیت خود را آغاز کرد و اکنون در ردهٔ نوزدهم ویکی‌پدیاها قرار دارد و بزرگترین دانشنامهٔ فارسی محسوب می‌شود. ویکی‌پدیای فارسی هم اکنون (۴ مرداد ۱۴۰۵ خورشیدی) ۱٬۰۸۰٬۸۶۶ نوشتار دارد.

ادامه… ویکی‌پدیا، بدون نیاز به اینترنت

از میان خبرها

اندی برنام

اندی برنام (در تصویر) جانشین کی‌یر استارمر به عنوان رهبر حزب کارگر و نخست‌وزیر بریتانیا شد.
جام جهانی فوتبال با قهرمانی اسپانیا در فینال مقابل آرژانتین به پایان رسید.
جاش کر، دونده بریتانیایی، رکورد جهانی دو یک مایل را شکست.
آتش‌سوزی گسترده در جنوب اسپانیا با بر جای گذاشتن ۱۳ کشته، ۹ زخمی و ۲۳ مفقود، به مرگبارترین آتش‌سوزی تاریخ منطقه اندلس تبدیل شد.
در پی مجموعه‌ای هماهنگ از حملات شبه‌نظامیان در نقاطی از ایالت بلوچستان پاکستان، دست کم ۴۲ نفر کشته شدند.

یادبودها

امروز: یکشنبه، ۲۶ ژوئیه ۲۰۲۶ میلادی برابر ۴ مرداد ۱۴۰۵ هجری خورشیدی و ۱۰ صفر ۱۴۴۸ هجری قمری (UTC)

در لیبریا و مالدیو: روز استقلال

رویدادها

۱۳۷۶ - افتتاح بزرگترین پالایشگاه نفت سنگین جهان در بندرعباس
۲۹۷ - ارتش ساسانی در نقطه‌ای نه چندان دور از رود فرات، ارتش روم به فرماندهی گالریوس، داماد امپراتور روم شرقی را شکست داد.
۱۹۵۶ - جمال عبدالناصر رئیس‌جمهور وقت مصر، آبراه سوئز را که در کنترل انگلستان و فرانسه بود ملی اعلام کرد.
۲۰۱۶ - حمله کلیسا نرماندی توسط عوامل داعش که در آن ژاک امل را سر بریدند.

زادروزها

۱۸۵۶ - زادروز جرج برنارد شاو (در تصویر)، نمایشنامه‌نویس و منتقد بریتانیایی ایرلندی تبار
۱۸۷۵ - زادروز کارل گوستاو یونگ روانپزشک و متفکر سوئیسی
۱۸۹۴ - زادروز آلدوس هاکسلی نویسنده بریتانیایی
۱۹۲۸ - زادروز استنلی کوبریک کارگردان آمریکایی
۱۹۴۳ - زادروز میک جگر خواننده، ترانه‌سرا، تهیه‌کننده موسیقی و فیلم و بازیگر انگلیسی
۱۹۶۴ - زادروز ساندرا بولاک بازیگر آمریکایی، برنده جایزه اسکار

درگذشت‌ها

۱۳۲۳ - درگذشت رضاشاه پادشاه ایران از ۱۳۰۴ تا ۱۳۲۰ خورشیدی و بنیانگذار دودمان پهلوی
۸۱۱ - درگذشت نیکه‌فوروس یکم امپراتور روم شرقی (بیزانس)
۱۸۶۳ - درگذشت ساموئل هیوستون دو دوره رئیس‌جمهور جمهوری تگزاس
۱۸۶۷ - درگذشت اوتو، شاه یونان نخستین شاه یونان معاصر
۱۹۲۵ - درگذشت گوتلوب فرگه ریاضیدان، منطق دان و فیلسوف آلمانی
۱۹۵۲ - درگذشت اوا پرون بانوی اول آرژانتینی

→ روز قبل – روز بعد ←
یادبودهای ژوئیه – یادبودهای بیشتر…