AK-630
| Dane podstawowe | |
| Państwo | |
|---|---|
| Producent |
OAO Tulskij Maszynostroitielnyj Zawod (TMZ) |
| Rodzaj | |
| Historia | |
| Prototypy |
1964 |
| Produkcja seryjna |
od 1976 |
| Wyprodukowano |
1000+ |
| Dane taktyczno-techniczne | |
| Kaliber |
30 mm |
| Nabój |
30 × 165 mm |
| Długość lufy |
1620 mm |
| Donośność |
zasięg skuteczny przeciw celom: |
| Prędkość pocz. pocisku |
875 m/s |
| Masa |
205 kg (samo działko), 1800 kg (wieży z armatą) |
| Kąt ostrzału |
kąt obrotu: 360 stopni |
| Jednostka ognia |
2000 |
| Szybkostrzelność |
do 5000 strz./min |
AK-630 – radziecka morska armata systemu ang. CIWS. W pełni zautomatyzowane sześciolufowe szybkostrzelne działko kalibru 30 mm zbudowane w oparciu o system Gatlinga.
System wykorzystuje sześciolufową armatę AO-18 (TKB-025) konstrukcji W. Griaziewa i A. Szypunowa, o lufie długości 54 kalibrów i wodnym chłodzeniu bloku luf, dzięki czemu osiągnięto szybkostrzelność do 5000 strz./min i możliwość oddania ciągłej serii 400 wystrzałów[1]. Samo działko, dzięki przeładowaniu energią gazów prochowych jest lekkie, waży 205 kg, ale cała wieża ma masę 1800 kg; do tego dochodzi zapas gotowej amunicji (2000 nabojów) o masie 1918 kg. Większe jednostki mogą przenosić dodatkowy zapas 1000 nabojów, które można ręcznie doładować do magazynu wieży[1]. Pierwszą wersją była AK-630 z płaskim magazynem amunicji o pojemności 2000 nabojów pod barbetą, po czym została zastąpiona przez zmodernizowaną AK-630M z okrągłym magazynem o mniejszych rozmiarach i tej samej pojemności, w celu zajmowania mniejszej ilości miejsca pod pokładem[2].
Głównym zadaniem armaty jest zwalczanie kierowanych pocisków rakietowych, samolotów, śmigłowców oraz zwalczanie niewielkich celów nawodnych. Może także służyć do niszczenia środków ogniowych na brzegu oraz rozstrzeliwaniu min morskich. Ogień kierowany jest przy pomocy radaru artyleryjskiego MR-123 Wympieł[1].
Armata AK-630 była jedną z pierwszych systemu CIWS. Była następcą zestawu artyleryjskiego AK-230[1]. Rozwój broni został nakazany postanowieniem Rady Ministrów ZSRR z 15 lipca 1963 roku[3]. Zestaw był rozwijany pod oznaczeniem fabrycznym A-213[4]. Prototypy powstały w 1964 roku, po czym rozpoczęto ich próby[5]. Produkcję dział rozpoczęto w 1969 roku w zakładzie nr 535 w Tule, produkując cztery sztuki, a w kolejnym roku 12[4]. Produkcję systemów radarowego naprowadzania podjęto w 1970 roku. Próby państwowe prowadzono od 18 maja 1971 roku i dalej w 1972 roku na doświadczalnym kutrze rakietowym proj. 205PE[5]. Po dalszych poprawkach zestaw 6 stycznia 1976 roku został oficjalnie przyjęty na uzbrojenie pod oznaczeniem AK-630[4]. W 1979 roku prowadzono próby zmodernizowanej wersji AK-630M, w której płaski magazyn amunicji zastąpiono bębnowym, przyjętej na uzbrojenie 26 sierpnia 1980 roku[4]. W sumie wyprodukowano ponad 1000 zestawów AK-630 i AK-630M i uzbrojono w nie ponad 400 okrętów radzieckich oraz kilkadziesiąt eksportowych[1].
Kolejną wersją systemu był AK-630M1-2 Roj wyposażony w dwa szybkostrzelne działka 30 mm, o łącznej szybkostrzelności 10 tys. strz./min, ale nie został przyjęty na uzbrojenie[1].
Rozwinięciem tego systemu jest zestaw AK-630M-2 Duet z początku XXI wieku, składający się z dwóch sześciolufowych armat rotacyjnych AO-18 umieszczonych jedna nad drugą we wspólnym bloku zainstalowanym w całkiem nowej wieży[6]. Kształt wieży i obudowy luf, z płaskimi nachylonymi powierzchniami, ma na celu zmniejszenie skutecznej powierzchni odbicia radiolokacyjnego. Jako pierwsze otrzymały go korwety rakietowe projektu 21631, wchodzące do służby od 2015 roku[6]. Jest uzbrojeniem także okrętów projektu 11711[7].
Uproszczoną lżejszą wersją zestawu przeznaczoną dla lżejszych okrętów jest AK-306[8]. Zastosowano w niej sześciolufową armatę AO-18Ł, w której zamieniono napęd gazowy obrotu luf na elektryczny, znacznie zmniejszając szybkostrzelność do 600-1000 strz./min, dzięki czemu zrezygnowano ze zbędnego wodnego chłodzenia luf[8]. Ogień tej armaty nie jest kierowany bezpośrednio systemem radiolokacyjnym[1].
AK-630 w MW
[edytuj | edytuj kod]- korwety rakietowe projektu 1241RE
- okręty rakietowe projektu 660M
- niszczyciel ORP „Warszawa”
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- 1 2 3 4 5 6 7 Tomasz Szulc. Rosyjskie, okrętowe kompleksy obrony bezpośredniej. Cz. I. „Nowa Technika Wojskowa”. Nr 5/2003, s. 54, 2003.
- ↑ Szyrokorad 2001 ↓, s. 205, 208.
- ↑ Szyrokorad 2001 ↓, s. 204.
- 1 2 3 4 Szyrokorad 2001 ↓, s. 208.
- 1 2 Szyrokorad 2001 ↓, s. 206-207.
- 1 2 Andrzej Nitka. Bujany-M. Okręty rakietowe najmniejszego Kalibr(u). „Morze”. Nr 8/2017. III (23), s. 14–15, sierpień 2017. ISSN 2543-5469.
- ↑ 30-мм корабельная двухавтоматная артиллерийская установка АК-630М-2 ДУЭТ – ПО Туламашзавод [online], tulamash.ru [dostęp 2021-05-09].
- 1 2 Szyrokorad 2001 ↓, s. 212-213.
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Tomasz Szulc. Rosyjskie, okrętowe kompleksy obrony bezpośredniej. Cz. I. „Nowa Technika Wojskowa”. Nr 5/2003, s. 53-57, maj 2003.
- Aleksandr Szyrokorad: Orużyje otieczestwiennego fłota 1945-2000. Mińsk / Moskwa: Harwiest / AST, 2001. ISBN 985-13-0183-3. (ros.).