1809
18g - 19g - 20g
1750au 1760au 1770au 1780au 1790au - 1800au - 1810au 1820au 1830au 1840au 1850au
1804 1805 1806 1807 1808 - 1809 - 1810 1811 1812 1813 1814
Digwyddiadau
[golygu | golygu cod]- 5 Ionawr - Cytundeb y Dardanelles rhwng Twrci a'r Deyrnas Unedig
- 16 Ionawr - Brwydr Corunna rhwng Ffrainc a Phrydain
- 25 Chwefror - Brwydr Valls rhwng Ffrainc a Sbaen
- 4 Mawrth - Mae James Madison yn dod Arlywydd yr Unol Daleithiau
- 13 Mawrth - Mae Siarl XIII, brenin Sweden, yn dod dirprwy frenin
- 19 Ebrill - Brwydr Raszyn
- 21 Mai - Brwydr Aspern-Essling rhwng Awstria a Ffrainc
- 27 Gorffennaf - Brwydr Talavera
Genedigaethau
[golygu | golygu cod]- 4 Ionawr - Louis Braille, dyfeisiwr (m. 1852)
- 18 Ionawr - John Gwyn Jeffreys, naturiaethwr (m. 1885)
- 19 Ionawr - Edgar Allan Poe, bardd ac awdur (m. 1849)
- 3 Chwefror - Felix Mendelssohn, cyfansoddwr (m. 1847)
- 12 Chwefror
- Abraham Lincoln, Arlywydd ur Unol Daleithiau (m. 1865)
- Charles Darwin, naturiaethwr (m. 1882)
- 15 Chwefror - Owen Jones, pensaer (m. 1874)
- 31 Mawrth
- Nicolai Gogol, awdur (m. 1852)
- Edward FitzGerald, bardd (m. 1883)
- 7 Mehefin - William Forbes Skene, hanesydd (m. 1892)
- 6 Awst - Alfred, Arglwydd Tennyson, bardd (m. 1892)
- 11 Awst - Robert Thomas (Ap Vychan), llenor (m. 1880)
- 20 Awst - Morris Williams (Nicander), awdur (m. 1874)
- 20 Medi - Sterling Price, gwleidydd (m. 1867)
- 13 Hydref - Walter Wilkins, gwleidydd (m. 1840)
- 27 Hydref - Lewis Edwards, athronydd (m. 1887)
- 27 Tachwedd - Fanny Kemble, actores (m. 1893)
- 29 Rhagfyr - William Ewart Gladstone, Prif Weinidog y Deyrnas Unedig (m. 1898)
yn ystod y flwyddyn:
- Evan James, awdur Hen Wlad fy Nhadau (m. 1852)
Marwolaethau
[golygu | golygu cod]- Ebrill - Charles Francis Greville, sylfaenydd Aberdaugleddau, 59
- 8 Mehefin - Thomas Paine, athronydd, 72
- 31 Mai - Josef Haydn, cyfansoddwr, 77
- 28 Hydref - Hugh Pugh, gweinidog, 29
Y celfyddydau
[golygu | golygu cod]Llyfrau
[golygu | golygu cod]- Edward Davies - The Mythology and Rites of the British Druids
- Thomas Evans (Tomos Glyn Cothi) - An English-Welsh Dictionary neu Eir-Lyfr Saesneg a Chymraeg
- Anne Grant - Memoirs of an American Lady
Drama
[golygu | golygu cod]- Heinrich von Kleist - Die Hermannschlacht
Cerddoriaeth
[golygu | golygu cod]- Ludwig van Beethoven - Concerto piano rhif 5 ("Ymeradwr")
- François-Joseph Gossec - Symphonie à 17 parties
