close
Przejdź do zawartości

Raben Group

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Grupa Raben)
Raben Group B.V.
Logo
Państwo

 Holandia

Siedziba

Oss

Data powstania

1931

Prezes

Ewald Raben

Zatrudnienie

12 000 pracowników

Dane finansowe
Przychody

ponad 2,2 mld euro

brak współrzędnych
Strona internetowa

Raben Group – grupa logistyczna zajmująca się międzynarodowym transportem drogowym, dystrybucją krajową, logistyką kontraktową oraz usługami magazynowymi. Grupa zapewnia rozwiązania intermodalne oraz usługi logistyczne dedykowane produktom świeżym (Fresh Logistics).

Historia

[edytuj | edytuj kod]

Początki Grupy Raben sięgają 1931 roku, kiedy to w miejscowości Winterswijk w Holandii rodzina Raben założyła swoją pierwszą firmę transportową. Początkowo była to działalność o lokalnym charakterze, koncentrująca się na przewozach drogowych.

W latach 90. XX wieku firma rozpoczęła intensywną ekspansję w Europie Środkowo‑Wschodniej, szczególnie w Polsce. Dzięki kolejnym przejęciom i inwestycjom firma przekształciła się w jednego z liderów rynku logistycznego w regionie.W ramach rozwoju innowacji Grupa Raben w styczniu 2019 opracowała innowacyjny system monitorowania przesyłek w czasie rzeczywistym oparty na parametrze ETA (Estimated Time of Arrival)[1].

W 2019 roku w Robakowie pod Poznaniem powstało największe centrum logistyczne grupy[2].

Nagrody i wyróżnienia

[edytuj | edytuj kod]
  • 2012 – CEO Grupy Raben – Ewald Raben – Przedsiębiorcą Roku 2012 w konkursie Ernst & Young[3]
  • 2012 – Nagroda 3PL – Grupa Raben została uznana za najlepszego dostawcę usług logistycznych dla sektora FMCG w konkursie eyefortransport(EFT)[4]
  • 2013 – Raben Polska – laureat Brązowego Godła w XII edycji Programu „Operator Logistyczny Roku 2013”[5]
  • 2014 – III miejsce w czwartej edycji badania Antal International „Najbardziej pożądani pracodawcy w branży TSL w opinii specjalistów i menedżerów”[6].
  • 2014 – The Award for Environmental & Corporate Sustainability w konkursie European Business Awards 2014/15[7]
  • 2014 – Zwycięzca w konkursie eyefortransport European 3PL Awards w kategoriach „Najlepszy Operator Logistyczny dla sektora FMCG” oraz „Najlepszy Operator Logistyczny dla sektora produktów świeżych”[8]
  • 2014 – Top Inwestor Roku Państw Beneluksu w plebiscycie „FDI Poland Investor Awards”[9]
  • 2014 – Wyróżnienie dla Raben Polska i Raben Transport w programie badawczym Operator Logistyczny Roku 2014[10]
  • 2015 – 3. miejsce w klasyfikacji Rankingu Odpowiedzialnych Firm za wdrożoną strategię CSR[11]
  • 2015 – Biały Listek CSR w IV edycji Listków CSR Polityki za działania społecznie odpowiedzialne podejmowane w 2014 roku[12]
  • 2015 – Laureat  I edycji konkursu Etyczna Firma Pulsu Biznesu, PKN ORLEN, GE oraz PwC za działanie zgodne z zasadami etyki[13]
  • 2015 – Najaktywniejsza Firma w ramach Dnia Przedsiębiorczości 2014 w kategorii firmy lokalne[14]
  • 2015 – Grupa Raben znalazła się w Złotej Szóstce CSR, wybranej przez INN Poland* z grona 50 największych firm w Polsce[15]
  • 2015 – Outstanding CSR Strategy w konkursie Responsible Business Awards[16]
  • 2015 – Laureat SAP INNOVATION AWARDS 2015 za najlepsze wdrożenia systemów SAP oraz innowacyjne rozwiązania IT[17]
  • 2015 – Pierwsze miejsce w kategorii przychód ze sprzedaży podstawowej w zestawieniu firm z sektora TSL Dziennika Gazety Prawnej[18]
  • 2016 – Laureat konkursu „Firma Rodzinna Roku – kreator odpowiedzialności biznesowej i społecznej”[19]
  • 2016 – Laureat  II edycji konkursu Etyczna Firma Pulsu Biznesu, PKN ORLEN, GE oraz PwC za działanie zgodne z zasadami etyki[20]
  • 2016 – wyróżnienie w rankingu „Odpowiadam Polsce – Ranking Firm Odpowiedzialnych Społecznie” Gazety Bankowej i portalu wGospodarce.pl w kategorii ekologia[20]
  • 2016 – Fresh Logistics Polska laureatem plebiscytu na najbardziej kreatywne przedsiębiorstwo, organizowanego przez portal Strategie i Biznes[21]
  • 2016 – Produkt spółki Fresh Logistics Polska UltraFresh został Najlepszym Produktem dla Biznesu 2015 w kategorii transport w konkursie organizowanym przez Gazetę Finansową[22]
  • 2016 – Raben Polska Laureatem Złotego Godła w programie badawczym Operator Logistyczny Roku 2015[23]
  • 2017 – Poziom Platynowy w Rankingu Odpowiedzialny Firm[24]
  • 2018 – CEO Raben Group Ewald Raben odebrał nagrodę Przedsiębiorcy Roku w Niemczech – LEO 2018[25]
  • 2018 – Pierwsze miejsce dla Grupy Raben w Rankingu TSL (Transport Spedycja Logistyka)[26]
  • 2018 – Raben Logistics Polska otrzymuje tytuł Lidera Logistyki w kategorii „Najbardziej konkurencyjna firma” w badaniu Operator Logistyczny Roku 2018[27]
  • 2018 – Brązowy Spinacz w kategorii PR korporacyjny za akcję #RabenExpress[28]
  • 2018 – Raben Konsumenckim Liderem Jakości 2018 w dziedzinie logistyki[29]
  • 2019 – Grupa Raben wyróżniona tytułem „Najaktywniejsza Firma” podczas 15. edycji „Dnia przedsiębiorczości”[30]
  • 2019 – Raben ze Złotym Listkiem CSR i wyróżnieniem specjalnym tygodnika „POLITYKA”[31]
  • 2019 – Prezes zarządu Grupy Raben – Ewald Raben uhonorowany Medalem 100-lecia Odzyskania Niepodległości[32]
  • 2019 – Raben otrzymał nagrodę: Marka godna zaufania[33]
  • 2019 – Platforma myRaben.com wraz z uruchomionym na początku roku serwisem ETA została wyróżniona w konkursie BEST IN CLOUD 2019 organizowanym przez Computerworld jako NAJLEPSZE WDROŻENIE USŁUGI CHMUROWEJ W OSTATNICH 12 MIESIĄCACH[34]
  • 2019 – Grupa Raben otrzymała nagrodę: Rzeczpospolita TSL Award za największe przychody w logistyce kontraktowej[35]
  • 2019 – Pierwsze miejsce dla Grupy Raben w Rankingu TSL (Transport Spedycja Logistyka)[36]
  • 2020/21 – Operator Logistyczny Roku. Fresh Logistics Polska dwukrotnie uznano za Lidera Logistyki: podczas XIX edycji w kategorii „Rynek logistyki produktów świeżych”, a w XX – w kategorii „Standard obsługi nie do zastąpienia”. Do Raben Logistics Polska trafiła nagroda w kategorii „Najwyższy na rynku standard obsługi dostaw” i wyróżnienie specjalne „Najefektywniej zarządzana firma logistyczna”, a następnie Srebrne Godło, czyli trofeum za zajęcie drugiego miejsca w programie Operator Logistyczny Roku 2021.[37]
  • 2020/2021 – Top Marka – pierwsze miejsce w kategorii „Transport i logistyka” – nagroda miesięcznika PRESS[37]
  • 2021 – podwójne pierwsze miejsce w 26. edycji Rankingu TSL Dziennik Gazety Prawnej, w klasyfikacji generalnej oraz w kategorii „Usługi logistyczne”. Spółka Fresh Logistics Polska w tym plebiscycie została wyróżniona w kategorii „Transport”[38].
  • 2021 – Grupę Raben uhonorowano tytułem Business Superbrands 2021, co jest wyrazem uznania dla jakości usług i relacji B2B, innowacyjności oraz działań CSR. Tak zadecydowali członkowie Konfederacji Lewiatan[38]
  • 2021 – godło Marka Godna Zaufania 2021 w kategorii „Usługi logistyczne”[38]
  • 2021 – nowoczesne rozwiązanie PCD (Picture Confirming Delivery), polegające na bezdotykowym potwierdzeniu dostawy za pomocą zdjęcia, otrzymało tytuł „Złota Innowacja Retail 2021”[38]
  • 2021 – program Manager of Choice został wyróżniony tytułem „Mistrz Innowacyjnej Transformacji” (kategoria „Technologia i organizacja”). Program Zdobył również główną nagrodę w konkursie HR of Change w kategorii „Szkolenia i rozwój” oraz w VI edycji konkursu Siła Przyciągania „Pulsu Biznesu” w kategorii „Zdalne wsparcie rozwoju pracowników”[38].
  • 2021 – Złoty Listkiek CSR w dziesiątej edycji plebiscytu organizowanego przez tygodnik „Polityka”, Deloitte i FOB.[38]
  • 2021 – W corocznym Rankingu Odpowiedzialnych Firm Raben zajął drugie miejsce w zestawieniu branżowym „Transport, logistyka, usługi”[38].
  • 2022 – Operator Logistyczny Roku 2022 do Grupy trafiły aż trzy nagrody. Zwycięzcą rankingu i laureatem Złotego Godła została spółka Raben Logistics Polska – jedyna firma, która była uwzględniana we wszystkich dwudziestu jeden edycjach zestawienia i pięciokrotnie zwyciężyła. Raben Transport otrzymał wyróżnienie honorowe jako „Najbardziej konkurencyjna firma transportowa”, zaś Fresh Logistics Polska – już po raz kolejny – nagrodę Lider Logistyki w kategorii „Standard obsługi nie do zastąpienia”[39].
  • 2022 – Człowieka Roku 2022 branży TSL dla Ewalda Rabena, CEO Grupy od dziennika „Rzeczpospolita”[39]
  • 2022 – nagroda Inwestor bez Granic podczas XIV Europejskiego Kongresu Gospodarczego w Katowicach[39].
  • 2022 – Ranking TSL „Dziennik Gazet Prawnej” – numer jeden w klasyfikacji generalnej oraz pierwsze miejsce na podium w kategorii „usługi logistyczne” przypadły Grupie Raben. Fresh Logistics Polska została wyróżniona w ramach kategorii „transport drogowy”[39].
  • 2022 – Diamenty Forbesa 2022 dla Raben Logistics Polska i Fresh Logistics Polska[39]
  • 2022 – TOP MARKA 2022 firma została uznana za jeden z 50 najsilniejszych medialnie brandów i lidera rankingu branżowego „Transport i logistyka” w XV edycji zestawienia magazynu PRESS i PRESS-SERVICE Monitoring Mediów[39]
  • 2022 – wdrożenie rozwiązania SAP SuccessFactors przyniosło Raben dwie nagrody branży IT: SAP Innovation Award za doskonałe tempo realizacji oraz innowacyjne wykorzystanie chmury w HR oraz SAP Quality Award w uznaniu dla skutecznej komunikacji, dostarczenia wysokiej jakości wyników w krótkim czasie i odpowiedzialności za projekt[39]
  • 2022 –Złoty Listek POLITYKI dla Raben oraz Zielony Listek, w debiutującej kategorii dotyczącej polityki klimatycznej, oraz nagrodą specjalną za działania wspierające realizację globalnych Celów Zrównoważonego Rozwoju – za projekt logistyka napędzana zieloną energią[39]
  • 2023 – Operator Logistyczny Roku spółka Raben Logistics Polska stanęła na podium w klasyfikacji generalnej, zaś dwie inne otrzymały nagrody Lider Logistyki: Raben Transport za „Konkurencyjność w transporcie drogowym”, a Fresh Logistics Polska za „Standard obsługi nie do zastąpienia”[40].
  • 2023 – w 28. edycji rankingu Transport Spedycja Logistyka (TSL) Grupa Raben triumfowała podwójnie, jako numer jeden w zestawieniu głównym oraz w kategorii „Usługi logistyczne”. Z kolei spółka Fresh Logistics Polska otrzymała wyróżnienie w kategorii „Transport drogowy”[40].
  • 2023 – Wdrożony przez Fresh Logistics Polska model Paperless został wyróżniony Nagrodą Publiczności w konkursie Kod Innowacji 2023 oraz w plebiscycie „Złote Innowacje FMCG & Retail”[40].
  • 2023 – srebrne wyróżnienie w ratingu EcoVadis 2023[40]
  • 2023 – Spółka Raben Logistics Polska zdobyła tytuł „Mistrz ESG w Logistyce 2023” w kategorii „Ochrona klimatu” w pierwszej edycji konkursu organizowanego przez Forum Kobiet w Logistyce[40].
  • 2023 – RafCycle Award 2023 podczas targów Labelexpo Europe 2023 w Brukseli, za wkład na rzecz recyklingu i współpracy w ramach łańcucha wartości[40]
  • 2023 – Raben Logistics Slovakia został laureatem prestiżowej nagrody Logistics Excellence Award w kategorii Sustainability Excellence[40]
  • 2023 – Grupa Raben otrzymała Złoty i Zielony Listek Polityki oraz nagrodę za dobre praktyki – za skuteczne wdrażanie samochodów elektrycznych do transportu ciężkiego, co wspiera osiągnięcie Celów Zrównoważonego Rozwoju[40].
  • 2024 – W 29. edycji rankingu TSL, organizowanego przez Dziennik Gazeta Prawna, Grupa Raben zajęła pierwsze miejsce w klasyfikacji generalnej oraz w kategorii „usługi logistyczne”, zaś spółka Fresh Logistics Polska została liderem kategorii „transport drogowy”[41].
  • 2024 – Operator Logistyczny Roku. Raben Logistics Polska został uhonorowany Brązowym Godłem w programie i wyróżnieniem w konkursie Green Designer za wspomniany wcześniej projekt Paperless 2.0. Raben Transport uzyskał tytuł Lider Logistyki w kategorii „Odporność na zakłócenia rynku”, a Fresh Logistics Polska przyznano wyróżnienie honorowe w kategorii „Dostawy produktów świeżych”[41].
  • 2024 – Podczas XI Polskiego Kongresu Przedsiębiorczości spółka Raben Logistics Polska została laureatem nagrody Lider Zrównoważonego Rozwoju 2024.[41]
  • 2024 – Raben Transport otrzymał wyróżnienie w kategorii Lider Zrównoważonej Logistyki w konkursie „Diamenty Zielonego Przemysłu”, zorganizowanym przez Executive Club. Kapituła doceniła dwa projekty, które pozwalają ograniczyć emisje: wykorzystanie biopaliwa HVO100 oraz wdrożenie VR Truck Simulatora[41].
  • 2024 – Gazeta Finansowa przyznała Grupie Raben tytuł Najlepszy Pracodawca 2024[41],
  • 2024 – w IX edycji konkursu HR Dream Team, organizowanego przez Grupę Pracuj, spółka Raben Management Services otrzymała I wyróżnienie w kategorii „Skuteczna i przyjazna rekrutacja”[41].
  • 2024 – TOP MARKA 2024 dla Raben od miesięcznika Press[41]
  • 2025 – Firma Raben Transport, została laureatem plebiscytu Orły Transportu[42]
  • 2025 – Spółka Raben Transport została laureatem konkursu „Przewoźnik Roku 2024 w Żywiec Zdrój S.A.”[43].
  • 2025 – Ranking TSL, Dziennik Gazeta Prawna i Szkoła Główna Handlowa – Raben zajął pierwsze miejsce w klasyfikacji generalnej oraz w kategorii „usługi logistyczne”, zaś należąca do niego spółka Fresh Logistics Polska została numerem jeden w kategorii „transport drogowy”[44].
  • 2025 – TOP MARKA 2025 dla Raben, lider zestawienia branżowego „Transport i logistyka”, w corocznym badaniu realizowanym przez magazyn PRESS i Instytut Monitorowania Mediów[45].
  • 2025 – Motor Biznesu dla Grupy Raben – nagroda w ramach Brands from Poland od money.pl[46]

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. ETA [online], etafairway.com [dostęp 2020-01-17].
  2. Wiosną rosną magazyny pod Poznaniem [online], polska.raben-group.com, 8 października 2019 [dostęp 2019-10-18] [zarchiwizowane z adresu 2019-10-18] (pol.).
  3. CEO of Raben Group – Ewald Raben – the Entrepreneur of the Year 2012.
  4. Nagroda 3PL 2012 dla Grupy Raben.
  5. Grupa Raben wyróżniona [online], polska.raben-group.com [dostęp 2016-04-25] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-07] (pol.).
  6. Najbardziej pożądane Raben Polska [online], polska.raben-group.com [dostęp 2016-04-25] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-07] (pol.).
  7. Zrównoważona nagroda dla Grupy Raben [online], polska.raben-group.com [dostęp 2016-04-25] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-07] (pol.).
  8. Grupa Raben najlepszym operatorem logistycznym dla sektora FMCG i produktów świeżych [online], polska.raben-group.com [dostęp 2016-04-25] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-07] (pol.).
  9. FDI Poland Investor Awards Gala and Summit, Adam Ksiazek, Winners Announced! | FDI Poland Awards [online], fdipolandawards.pl [dostęp 2016-04-25] [zarchiwizowane z adresu 2016-04-09].
  10. Grudniowy sukces [online], polska.raben-group.com [dostęp 2016-04-25] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-07] (pol.).
  11. Zrównoważona logistyka nagrodzona [online], polska.raben-group.com [dostęp 2016-04-25] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-07] (pol.).
  12. Biały Listek CSR [online], polska.raben-group.com [dostęp 2016-04-25] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-07] (pol.).
  13. Etyczna Firma – Puls Biznesu [online], etycznafirma.pb.pl [dostęp 2016-04-25].
  14. Grupa Raben wyróżniona podczas Dni Przedsiębiorczości 2014 [online], polska.raben-group.com [dostęp 2016-04-25] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-07] (pol.).
  15. Złota Szóstka INN:CSR [online], Atavist [dostęp 2016-04-25].
  16. Raben Group nagrodzona za wybitną strategię CSR [online], polska.raben-group.com [dostęp 2016-04-25] [zarchiwizowane z adresu 2016-04-27] (pol.).
  17. SAP INNOVATIONS AWARD 2015 [online], polska.raben-group.com [dostęp 2016-04-25] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-07] (pol.).
  18. Wiarygodny partner, rzetelny operator logistyczny [online], polska.raben-group.com [dostęp 2016-04-25] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-07] (pol.).
  19. Grupa Raben firmą rodzinną roku! [online], polska.raben-group.com [dostęp 2016-04-25] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-08] (pol.).
  20. 1 2 Dwie nagrody w jednym tygodniu dla Raben Group [online], polska.raben-group.com [dostęp 2016-04-25] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-07] (pol.).
  21. Firma Fresh Logistics Polska wyróżniona za kreatywność w biznesie [online], polska.raben-group.com [dostęp 2016-04-25] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-07] (pol.).
  22. UltraFresh Najlepszym Produktem dla Biznesu 2015 [online], polska.raben-group.com [dostęp 2016-04-25] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-07] (pol.).
  23. Raben Polska Operatorem Logistycznym roku 2015 [online], polska.raben-group.com [dostęp 2016-04-25] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-07] (pol.).
  24. Platyna dla Grupy Raben [online], polska.raben-group.com, 8 października 2019 [dostęp 2019-10-18] [zarchiwizowane z adresu 2019-10-18] (pol.).
  25. Ewald Raben Przedsiębiorcą Roku w Niemczech [online], polska.raben-group.com, 8 października 2019 [dostęp 2019-10-18] [zarchiwizowane z adresu 2019-10-18] (pol.).
  26. Pierwsze miejsce Raben w rankingu TSL [online], polska.raben-group.com, 8 października 2019 [dostęp 2019-10-18] [zarchiwizowane z adresu 2019-10-18] (pol.).
  27. Najbardziej konkurencyjna firma [online], polska.raben-group.com, 8 października 2019 [dostęp 2019-10-18] [zarchiwizowane z adresu 2019-10-18] (pol.).
  28. Brązowy Spinacz dla #RabenExpress [online], polska.raben-group.com, 8 października 2019 [dostęp 2019-10-18] [zarchiwizowane z adresu 2019-10-18] (pol.).
  29. Raben Konsumenckim Liderem Jakości 2018 w dziedzinie logistyki [online], polska.raben-group.com, 8 października 2019 [dostęp 2019-10-18] [zarchiwizowane z adresu 2019-10-18] (pol.).
  30. Grupa Raben wyróżniona tytułem „Najaktywniejsza Firma” podczas 15. edycji „Dnia przedsiębiorczości” [online], polska.raben-group.com, 8 października 2019 [dostęp 2019-10-18] [zarchiwizowane z adresu 2019-10-18] (pol.).
  31. Raben ze Złotym Listkiem CSR i wyróżnieniem specjalnym tygodnika POLITYKA [online], polska.raben-group.com, 8 października 2019 [dostęp 2019-10-18] [zarchiwizowane z adresu 2019-10-18] (pol.).
  32. Ewald Raben z medalem za zasługi dla rozwoju polskiej gospodarki [online], polska.raben-group.com, 8 października 2019 [dostęp 2019-10-18] [zarchiwizowane z adresu 2019-05-13] (pol.).
  33. Raben ponownie z tytułem Marka Godna Zaufania [online], polska.raben-group.com, 8 października 2019 [dostęp 2019-10-18] [zarchiwizowane z adresu 2019-10-18] (pol.).
  34. Wyróżnienie Best in Cloud dla Grupy Raben [online], polska.raben-group.com, 8 października 2019 [dostęp 2019-10-18] [zarchiwizowane z adresu 2019-10-18] (pol.).
  35. Raben nagrodzony przez dziennik Rzeczpospolita [online], polska.raben-group.com, 8 października 2019 [dostęp 2019-10-18] [zarchiwizowane z adresu 2019-10-18] (pol.).
  36. Raben na pierwszym miejscu w rankingu TSL [online], polska.raben-group.com, 8 października 2019 [dostęp 2019-10-18] [zarchiwizowane z adresu 2019-10-18] (pol.).
  37. 1 2 Nowa rzeczywistość logistyczna – Grupa Raben podsumowuje 2020 r. [online], polska.raben-group.com (pol.).
  38. 1 2 3 4 5 6 7 Ekspansja i zrównoważony rozwój mimo pandemii – Grupa Raben podsumowuje rok 2021 [online], polska.raben-group.com (pol.).
  39. 1 2 3 4 5 6 7 8 Grupa Raben w 2022 roku: siła piętnastu rynków skutecznie stawia czoło wyzwaniom [online], polska.raben-group.com/ (pol.).
  40. 1 2 3 4 5 6 7 8 Grupa Raben podsumowuje 2023 rok [online], polska.raben-group.com/ (pol.).
  41. 1 2 3 4 5 6 7 Innowacyjnie i nieustanny rozwój w drodze ku zielonej logistyce – Grupa Raben podsumowuje rok 2024 [online], polska.raben-group.com/ (pol.).
  42. Raben Transport z prestiżowym tytułem Orły Transportu – dowód uznania klientów [online], 7 marca 2025 (pol.).
  43. Raben Transport z tytułem Przewoźnik Roku 2024 przyznanym przez Żywiec Zdrój S.A. [online], polska.raben-group.com/ [dostęp 2025-03-27] (pol.).
  44. Grupa Raben i Fresh Logistics Polska po raz kolejny na szczycie rankingu TSL [online], polska.raben-group.com/ (pol.).
  45. Wizerunek na szóstkę: Grupa Raben z tytułem TOP MARKA 2025 [online], polska.raben-group.com/ (pol.).
  46. Motor Biznesu dla Grupy Raben – nagroda w ramach Brands from Poland [online], polska.raben-group.com/ (pol.).

Linki zewnętrzne

[edytuj | edytuj kod]