close
Nenda kwa yaliyomo

Hispania

Hariri viungo
Kutoka Wikipedia, kamusi elezo huru
(Elekezwa kutoka Uhispania)
Hispania
Reino de España (es)
Kaulimbiu: "Plus Ultra" (Kilatini kwa "Mbele na zaidi")
Wimbo wa taifa: "Marcha Real" au " Marcha Granadera"
Eneo la Uhispania
Mji mkuu
na mkubwa		Madrid
Lugha rasmiKihispania
Kabila (2025)50% Wahispania
19.1 Wasio na asili ya Uhispania
SerikaliUfalme wa kikatiba
 • Mfalme
Felipe VI Pedro Sánchez
Kuanzishwa
 • Muungano wa nasaba
20 Januari 1479
 • Dola ya Muungano
9 Juni 1715
 • Katiba ya kwanza
19 March 1815
 • Katiba ya sasa
29 December 1918
Eneo
 • Jumlakm2 505,990 (ya ya 50)
 • Maji (asilimia)1.04%
Idadi ya watu
 • Kadirio la 201849,077,984
 • Msongamano92/km2
PLT (PPP)Kadirio la 2024
 • Jumla▲ $2.67 T [1] (ya 12)
 • Kwa kila mtu▲ $59,090 [1](ya 25)
PLT (Kawaida)Kadirio la 2024
 • Jumla▲ $1.73 T [1]
 • Kwa kila mtu▲ $35,790 [1]
HDI (2022)0.911
SarafuEuro (€) EUR
Majira ya saaUTC+1 CET
Upande wa magariKulia
Msimbo wa simu+34
Jina la kikoa.es

Hispania (pia: Uhispania; kwa Kihispania: España; kwa Kiingereza: Spain; jina rasmi: Ufalme wa Hispania) ni nchi iliyoko kusini-magharibi mwa Ulaya ikiwa na maeneo kaskazini mwa Afrika. Ikiwa na sehemu ya kusini kabisa ya bara la Ulaya, ni nchi kubwa zaidi katika Ulaya ya Kusini na ya nne kwa idadi ya watu miongoni mwa nchi wanachama wa Umoja wa Ulaya. Inashika maeneo makubwa ya Rasi ya Iberia, na eneo lake pia linajumuisha Visiwa vya Kanari, vilivyoko Mashariki mwa Bahari ya Atlantiki, Visiwa vya Baleari, vilivyoko Magharibi mwa Bahari ya Mediterania, na miji ya kiutawala ya Ceuta na Melilla, katika Afrika. Mji mkuu na mkubwa nchini ni Madrid. Kihispania ndio lugha rasmi.

Uhispania ina historia ndefu na yenye ushawishi mkubwa iliyoundwa na ustaarabu mbalimbali, wakiwemo Waroma, Wavisigothi, na dola za Kiislamu zilizotawala sehemu za Rasi ya Iberia wakati wa Enzi za Kati. [2] Muungano wa falme za Castile na Aragon mwishoni mwa karne ya 15 uliweka msingi wa dola ya kisasa ya Hispania. Katika karne ya 16 na 17, Hispania ilikua mojawapo ya himaya kubwa zaidi za kikoloni duniani, ikidhibiti maeneo katika Amerika, Ulaya, Afrika, na Asia. [3] Baadaye nchi hiyo ilikumbwa na misukosuko ya kisiasa, vita vya wenyewe kwa wenyewe, na utawala wa kidikteta kabla ya kubadilika kuwa ufalme wa kikatiba na demokrasia ya kibunge baada ya mwaka 1975. [4]

Uchumi wa Hispania ni miongoni mwa mikubwa zaidi Ulaya na unategemea huduma, viwanda, kilimo, na utalii. [5] Utalii ni mchango mkubwa katika shughuli za kiuchumi, huku Hispania ikiwa mara kwa mara miongoni mwa nchi zinazotembelewa zaidi duniani kutokana na urithi wake wa kitamaduni, fukwe, na miji ya kihistoria. Uzalishaji wa viwandani unajumuisha magari, kemikali, mashine, na usindikaji wa chakula, wakati kilimo huzalisha zeituni, matunda ya jamii ya machungwa, zabibu, na nafaka. [6] Hispania pia imeunganishwa katika Umoja wa Ulaya na ukanda wa euro, ikitumia euro kama sarafu yake rasmi.

Kijiografia, Hispania ina mandhari mbalimbali zinazojumuisha safu za milima, tambarare za juu, mabonde ya mito, na pwani ndefu kandokando ya Bahari ya Atlantiki na Bahari ya Mediterania. Tambarare ya Meseta Central inachukua sehemu kubwa ya eneo la ndani, huku safu za milima kama Pyrenees na Sierra Nevada zikiathiri hali ya hewa na mifumo ya makazi. Hispania ina hali ya hewa ya Mediterania kwa kiasi kikubwa, ingawa hali ya hewa ya baharini na ya ukame kiasi hupatikana katika maeneo tofauti. Mito mikubwa ni pamoja na Mto Tagus, Mto Ebro, na Mto Guadalquivir. [7]

Hispania ni ufalme wa kikatiba wa kibunge ambapo mfalme hutumika kama mkuu wa nchi, huku mamlaka ya kiutendaji yakitekelezwa na Waziri Mkuu pamoja na serikali. [8] Nchi hiyo imegawanywa katika jumuiya zinazojitawala ambazo zina viwango tofauti vya kujitawala chini ya Katiba ya Hispania ya mwaka 1978. [9] Hispania ni mwanachama wa mashirika makubwa ya kimataifa yakiwemo Umoja wa Ulaya, NATO, Umoja wa Mataifa, na Shirika la Ushirikiano wa Kiuchumi na Maendeleo (OECD), na ina jukumu muhimu katika masuala ya Ulaya na ya kimataifa. [10]

Historia

[hariri | hariri chanzo]

Historia ya awali

[hariri | hariri chanzo]

Wakazi wa kwanza waliojulikana kwa jina kuwa waliishi Uhispania walikuwa Wakelti.

Wafoinike

[hariri | hariri chanzo]

Katika karne za KK Wafoinike walianzisha miji kwenye pwani na kuchimba madini hasa shaba na fedha.

Waroma

[hariri | hariri chanzo]

Waroma wa Kale walivamia na kutawala Uhispania kwa karne kadhaa wakileta lugha yao ya Kilatini kilichopata kuwa msingi wa lugha za kisasa za Uhispania. Kibaski pekee si lugha ya Kirumi.

Katika karne ya 5 makabila ya Kigermanik walivamia Dola la Roma pamoja na Uhispania. Kati yao Wavandali na Wavisigothi walitawala sehemu kubwa ya Uhispania.

Waarabu

[hariri | hariri chanzo]

Tangu mwaka 711 jeshi la Waarabu Waislamu liliingia kutoka Afrika ya Kaskazini na kutwaa sehemu kubwa ya Uhispania hadi karibu milima ya Pirenei, lakini watawala wa maeneo kadhaa katika kaskazini walijihami na kufaulu kudumisha uhuru wao.

Waarabu walileta fani nyingi za maendeleo nchini.

Katika kipindi cha vita cha karne nyingi Wakristo wa Kaskazini walifaulu polepole kuwarudisha nyuma Waarabu hadi kusini kwa nchi.

Hatimaye mwaka 1492 mfalme Boabdil wa Granada, mji wa mwisho wa Waarabu, alishindwa na mfalme Ferdinand II wa Aragon na malkia Isabella wa Kastilia.

Makoloni ya Amerika

[hariri | hariri chanzo]

Wiki chache kabla ya kushinda huko Granada wafalme wa Uhispania walimkubalia nahodha Kristoforo Kolumbus kutafuta njia ya kufika Bara Hindi kupitia magharibi. Badala ya kufika India Kolumbus alifika kwenye visiwa vya Amerika ya Kati.

Huo ulikuwa mwanzo wa upanuzi wa Uhispania katika "Dunia Mpya" ya Amerika. Wahispania walijenga dola kubwa la kikoloni na kutwaa karibu Amerika ya Kusini yote pamoja na Amerika ya Kati na Mexiko hadi sehemu za kusini za Marekani ya leo.

Katika miaka mia tatu iliyofuata Uhispania ilitajirika sana kutokana na maliasili ya Amerika.

Vita vya Marekani dhidi ya Uhispania

[hariri | hariri chanzo]

Vita hivyo vilitokea mwaka 1898. Vilianza kwa shambulizi la Marekani tarehe 25 Aprili dhidi ya Puerto Rico vilivyokuwa koloni la Uhispania na kuishia tarehe 12 Agosti 1898, jeshi la Uhispania huko Manila (Ufilipino) liliposalimu amri.

Vita hivyo vilikuwa mwanzo wa Marekani kufuata siasa ya nje ya upanuzi hata katika maeneo ya mbali. Kabla ya vita hivyo Marekani ilishughulika kupanua eneo lake kwenye bara la Amerika ya Kaskazini dhidi ya wakazi asilia na dhidi ya Mexiko.

Marekani ilitumia nafasi ya ghasia ya wenyeji wa Kuba dhidi ya utawala wa kikoloni wa Uhispania.

Baada ya mlipuko kwenye manowari ya Marekani USS Maine katika bandari ya Havana, Marekani ilitangaza vita dhidi ya Uhispania ingawa sababu ya mlipuko haijajulikana hadi leo ilikuwa nini.

Uhispania haikuweza kushindana na manowari na silaha za Marekani zilizokuwa zimeendelea kiteknolojia.

Pia Marekani ilikuwa karibu na mahali pa vita na Uhispania ilishindwa kuongeza wanajeshi na silaha.

Hivyo Marekani ilitwaa makoloni ya Uhispania ya Puerto Rico, Kuba na Ufilipino.

Jiografia

[hariri | hariri chanzo]
Ramani ya Uhispania.

Jiografia ya Hispania ina utofauti mkubwa, ikijumuisha safu za milima, tambarare za juu, mabonde ya mito, nyanda za pwani, na maeneo ya visiwa. Hispania iko kusini-magharibi mwa Ulaya na inachukua sehemu kubwa ya Rasi ya Iberia, ikipakana na Ureno, Ufaransa, Andorra, na eneo la ng’ambo la Uingereza la Gibraltar. [11] Nchi hiyo pia inajumuisha Visiwa vya Balearic katika Bahari ya Mediterania, Visiwa vya Canary katika Bahari ya Atlantiki, pamoja na miji huru ya Ceuta na Melilla katika Afrika Kaskazini. Eneo lake lote lina takriban kilomita za mraba 505,990, jambo linaloifanya kuwa mojawapo ya nchi kubwa zaidi barani Ulaya. [12]

Kitopografia, sehemu kubwa ya Hispania bara inaongozwa na Meseta Kati, ambayo ni tambarare kubwa ya juu iliyozungukwa na mifumo ya milima. Safu kuu za milima ni pamoja na Milima ya Pyrenees kaskazini-mashariki kandokando ya mpaka na Ufaransa, Milima ya Cantabrian kaskazini, Mfumo wa Kati katika eneo la ndani, na Sierra Nevada kusini, ambako Mlima Mulhacén ndio kilele cha juu zaidi katika Rasi ya Iberia. [13] Nyanda za pwani zinapatikana kando ya Bahari ya Mediterania na Atlantiki, huku mabonde ya mito yakisaidia shughuli za kilimo na maendeleo ya mijini.

Hispania ina hali ya hewa yenye utofauti mkubwa unaoathiriwa na mwinuko, latitudi, na ukaribu na bahari. Maeneo mengi ya pwani na kusini yana hali ya hewa ya Mediterania inayojulikana kwa kiangazi cha joto na kikavu pamoja na majira ya baridi yenye hali ya wastani na mvua zaidi. Kaskazini mwa Hispania kuna hali ya hewa ya bahari yenye mvua nyingi na halijoto za chini zaidi, huku maeneo ya kusini-mashariki yakiwa na hali ya ukame kiasi. [14] Tambarare za ndani hupata tofauti kubwa zaidi za halijoto kati ya misimu kutokana na mwinuko wake na umbali kutoka pwani.

Mfumo wa mito wa nchi hiyo unajumuisha mito mikubwa kama Mto Tagus, Mto Ebro, Mto Duero, Mto Guadiana, na Mto Guadalquivir. Mto Ebro ndio mkubwa zaidi kwa kiwango cha maji unaopatikana kabisa ndani ya Hispania, huku Mto Tagus ukiwa mto mrefu zaidi katika Rasi ya Iberia. [15] Mito mingi huanzia maeneo ya milimani na kuelekea Bahari ya Atlantiki au Mediterania. Mabwawa na vizuizi vya maji hutumiwa sana kwa umwagiliaji, uzalishaji wa umeme wa maji, na usambazaji wa maji, hasa katika maeneo makavu ambako upungufu wa maji ni changamoto kubwa ya kimazingira. [16]

Demografia

[hariri | hariri chanzo]

Kabila

[hariri | hariri chanzo]

Wakazi walio wengi (84.8%) ni Wahispania asili, lakini uhamiaji mkubwa wa miaka ya mwisho umeleta watu wengi hasa kutoka Amerika ya Kilatini, Afrika Kaskazini, Ulaya Mashariki n.k.

Lugha rasmi

[hariri | hariri chanzo]

Lugha rasmi ni Kihispania inayozungumzwa nyumbani na 74% za watu lakini majimbo 17 yamepewa mamlaka ya kujitawala katika mambo mbalimbali pamoja na sera za kiutamaduni, hivyo lugha za Kikatalunya (17%), Kigalicia (7%), Kibaski (2%) na Kioccitan zimekuwa lugha rasmi za kijimbo pamoja na Kihispania.

Dini

[hariri | hariri chanzo]

Wahispania walio wengi (61%) ni waamini wa Kanisa Katoliki. 34% hawana dini yoyote.

Uchumi

[hariri | hariri chanzo]
Mji wa Madrid, Uhispania

Uchumi wa Hispania ni mojawapo ya mikubwa zaidi Ulaya na unaendesha kama uchumi wa soko mchanganyiko ulioendelea sana uliounganishwa katika Umoja wa Ulaya na ukanda wa euro. [17] Hispania hutumia euro kama sarafu yake rasmi na ina uhusiano mkubwa wa biashara na kifedha na uchumi mwingine wa Ulaya. Nchi hiyo ina mfumo wa uchumi uliotofautishwa unaotegemea huduma, viwanda, kilimo, utalii, na biashara ya kimataifa. Vituo vikuu vya kiuchumi ni pamoja na Madrid, Barcelona, Valencia, na Bilbao. [6]

Sekta ya huduma ndiyo sehemu kubwa zaidi ya uchumi wa Hispania, ikichangia sehemu kubwa ya pato la taifa na ajira. [18] Utalii ni muhimu sana, huku Hispania ikiwa mara kwa mara miongoni mwa nchi zinazotembelewa zaidi duniani kutokana na urithi wake wa kitamaduni, pwani ya Mediterania, visiwa, na miji ya kihistoria. Sekta nyingine muhimu za huduma ni pamoja na fedha, mawasiliano, usafiri, biashara ya rejareja, na utawala wa umma. [19]

Viwanda pia vina jukumu kubwa katika uchumi, hasa utengenezaji wa magari, mashine, kemikali, dawa, teknolojia ya nishati jadidifu, na usindikaji wa chakula. Hispania ni mojawapo ya wazalishaji na wauzaji wakubwa wa magari Ulaya. [20] Nchi hiyo pia imewekeza sana katika nishati jadidifu, hasa nishati ya upepo na jua, na kuifanya kuwa mojawapo ya wazalishaji wakubwa wa nishati jadidifu Ulaya. [21]

Kilimo bado ni muhimu katika maeneo mengi, huku Hispania ikiwa mojawapo ya wazalishaji wakubwa duniani wa zeituni na mafuta ya zeituni, pamoja na zabibu, matunda ya jamii ya machungwa, mboga, na nafaka. [22] Uvuvi na ufugaji wa viumbe wa majini pia ni muhimu katika maeneo ya pwani. Biashara ya Hispania imeunganishwa sana na masoko ya Ulaya, huku bidhaa kuu za kuuza nje zikiwa magari, mashine, bidhaa za kilimo, dawa, na bidhaa zilizotengenezwa viwandani. [6]

Licha ya ukubwa na utofauti wa uchumi wake, Hispania imekabiliwa na changamoto kama ukosefu wa ajira, deni la umma, tofauti za kiuchumi za kikanda, na mabadiliko katika soko la nyumba. [23] Uchumi uliathiriwa sana na mgogoro wa kifedha wa mwaka 2008 na baadaye janga la COVID-19, ingawa juhudi za kupona ziliungwa mkono kupitia ufadhili wa Umoja wa Ulaya na mageuzi ya ndani. Leo, Hispania bado ni mojawapo ya uchumi mkuu wa Ulaya Kusini na mshiriki muhimu katika biashara na fedha za kimataifa.

Serikali na Utawala

[hariri | hariri chanzo]

Serikali ya Hispania inaendesha chini ya mfumo wa ufalme wa kikatiba wa kibunge uliowekwa na Katiba ya mwaka 1978. [24] Mfalme hutumika kama mkuu wa nchi na hutekeleza majukumu ya kiishara na ya kikatiba, ikiwa ni pamoja na kumteua rasmi Waziri Mkuu, kuidhinisha sheria, na kuiwakilisha nchi katika shughuli za kiserikali. [25] Mamlaka ya kiutendaji hutekelezwa na Serikali ya Hispania, ambayo inaongozwa na Waziri Mkuu na kujumuisha mawaziri wanaosimamia maeneo mbalimbali ya utawala wa kitaifa.

Waziri Mkuu ndiye mkuu wa serikali na huongoza sera za ndani na za nje, husimamia utawala wa umma, na kuratibu kazi za baraza la mawaziri. [26] Waziri Mkuu huteuliwa na mfalme na lazima apate imani ya Bunge la Wawakilishi, ambalo ni bunge la chini. Baraza la Mawaziri hutumika kama chombo kikuu cha kufanya maamuzi ya kiutendaji na lina wajibu wa kutekeleza sheria, kuandaa bajeti ya taifa, na kusimamia taasisi za serikali. [27]

Mamlaka ya kutunga sheria nchini Hispania yako mikononi mwa Cortes Generales, ambayo ni bunge lenye mabunge mawili linalojumuisha Bunge la Wawakilishi na Seneti. [28] Bunge la Wawakilishi lina mamlaka makubwa zaidi ya kutunga sheria na lina jukumu la kuidhinisha sheria, kusimamia serikali, na kupiga kura za imani. Seneti hutumika kama chombo cha uwakilishi wa maeneo, ikiwakilisha maslahi ya jumuiya zinazojitawala na majimbo ya Hispania. [29]

Hispania imepangwa kimaeneo katika jumuiya zinazojitawala na majimbo, kila moja ikiwa na viwango tofauti vya kujitawala. [30] Serikali hizi za kikanda husimamia maeneo kama elimu, afya, usafiri, na masuala ya kitamaduni chini ya mfumo wa utawala uliogatuliwa wa Hispania. Mahakama ni huru na inaongozwa na Mahakama ya Juu, huku Mahakama ya Kikatiba ikitafsiri masuala ya katiba na kuhakikisha kuwa sheria zinafuata katiba. [10]

Majimbo ya kujitawala

[hariri | hariri chanzo]
Ramani ya majimbo 17 ya Uhispania.
Bendera Jimbo
la kujitawala 		Mji mkuu wa jimbo Rais wa jimbo Bunge la jimbo Vyama tawala jimboni Viti katika seneti Eneo(km2) Wakazi (2019) Msongamano (/km2) GDP kwa mkazi (kwa euro) Hali
Andalusia Seville Juan Manuel Moreno (PP) Parliament of Andalusia PP, Cs 41 (9 RA,

32 DE)

 87,268 8,414,240 96 19,107 Nationality
Catalonia Barcelona Pere Aragonès (Republican Left of Catalonia) Parliament of Catalonia ERC, Junts, PDeCAT (until 2020) 24 (8 RA, 16 (DE) 32,114 7,675,217 239 30,426 Nationality
Jimbo la Madrid Madrid Isabel Díaz Ayuso (PP) Assembly of Madrid PP, C's (until 2021) 14 (7 RA, 4 DE) 8,028 6,663,394 830 35,041 Region
Jimbo la Valencia Valencia Ximo Puig (PSOE) Valencian Cortes PSOE, Compromís, Unides Podem 17 (5 RA, 12 DE) 23,255 5,003,769 215 22,426 Nationality
Galicia Santiago de Compostela Alberto Núñez Feijóo (PP) Parliament of Galicia PP 19 (3 RA, 16 DE) 29,574 2,699,499 91 23,183 Nationality
Castilia na León Valladolid
(de facto seat of institutions) 		Alfonso Fernández Mañueco (PP) Cortes of Castile and León PP, Cs 39 (3 RA, 36 DE) 94,223 2,399,548 25 24,031 Historical region
Nchi ya Kieuskara Vitoria-Gasteiz
(de facto seat of institutions) 		Iñigo Urkullu (PNV) Basque Parliament PNV, PSOE 15 (3 RA, 12 DE) 7,234 2,207,776 305 33,223 Nationality
Castilla–La Mancha Toledo Emiliano García-Page (PSOE) Cortes of Castilla–La Mancha PSOE 23 (3 RA, 20 DE) 79,463 2,032,863 26 20,363 Region
Visiwa vya Kanari Santa Cruz de Tenerife and Las Palmas de Gran Canaria Ángel Víctor Torres (PSOE) Parliament of the Canary Islands PSOE, NCa, Podemos, ASG 14 (3 RA, 11 DE) 7,447 2,153,389 289 20,892 Nationality
Jimbo la Murcia Murcia Fernando López Miras (PP) Regional Assembly of Murcia PP, Cs (until 2021) 6 (2 RA, 4 DE) 11,313 1,493,898 132 21,269 Region
Aragon Zaragoza Javier Lambán (PSOE) Aragonese Corts PSOE, Podemos, CHA, PAR 14 (2 RA, 12 DE) 47,719 1,319,291 28 28,151 Nationality
Extremadura Mérida Guillermo Fernández Vara (PSOE) Assembly of Extremadura PSOE 10 (2 RA, 8 DE) 41,634 1,067,710 26 18,469 Region
Visiwa vya Baleari Palma Francina Armengol (PSOE) Parliament of the Balearic Islands PSOE, Podemos-EUIB, Més 7 (2 RA, 5 DE) 4,992 1,149,460 230 27,682 Nationality
Ufalme mdogo wa Asturias Oviedo Adrián Barbón (PSOE) General Junta of the Principality of Asturias PSOE 6 (2 RA, 4 DE) 10,604 1,022,800 96 22,789 Historical region
Jimbo la Navarra Pamplona María Chivite (PSOE) Parliament of Navarre PSN, GBai, Podemos 5 (1 RA, 4 DE) 10,391 654,214 63 31,389 Nationality
Cantabria Santander Miguel Ángel Revilla (PRC) Parliament of Cantabria PRC, PSOE 5 (1 RA, 4 DE) 5,321 581,078 109 23,757 Historical region
La Rioja Logroño Concha Andreu (PSOE) Parliament of La Rioja PSOE, Podemos 5 (1 RA, 4 DE) 5,045 316,798 63 27,225 Region

R.A: Regionally appointed; D.E: Directly elected.

Miji ya kujitawala

[hariri | hariri chanzo]
Bendera Mji wa kujitawala Meya Halmashauri Vyama tawala mjini Viti katika seneti Eneo (km2) Wakazi (2019) Msongamano (/km2) GDP kwa mkazi
(kwa euro)
Melilla Eduardo de Castro (Cs) Assembly of Melilla CpM, PSOE, Cs 2 (DE) 12.3 86,487 7,031 16,981
Ceuta Juan Jesús Vivas (PP) Assembly of Ceuta PP 2 (DE) 18.5 84,777 4,583 19,335

Marundiko ya miji mikubwa

[hariri | hariri chanzo]


Picha

[hariri | hariri chanzo]

Tazama pia

[hariri | hariri chanzo]

Marejeo

[hariri | hariri chanzo]
  1. 1 2 3 4 "Spain GDP". 2024.
  2. ↑ Vicente Rodriguez (Aprili 22, 2026). "History of Spain". Britannica. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  3. ↑ "The Spanish Empire". nationalgeographic.org. National Geographic Society. 2024. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)[dead link]
  4. ↑ "Spain country profile". BBC News. Februari 14, 2024. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)[dead link]
  5. ↑ "OECD Economic Outlook: Spain". OECD.org. OECD. 2024. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  6. 1 2 3 "Spain - World Factbook: Economy". cia.gov. Central Intelligence Agency. Aprili 2026. Ilihifadhiwa kwenye nyaraka kutoka chanzo mnamo 2021-09-27. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  7. ↑ "Spain: The Land". Britannica. 2024. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  8. ↑ "The State - Spain". lamoncloa.gob.es. Presidency of the Government of Spain. 2024. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  9. ↑ "The Spanish Constitution". boe.es. Official State Gazette. 1978. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  10. 1 2 "Spain - World Factbook: Government". cia.gov. 2026. Ilihifadhiwa kwenye nyaraka kutoka chanzo mnamo 2021-09-27. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  11. ↑ Vicente Rodriguez (Aprili 22, 2026). "Spain: Geography". Britannica. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  12. ↑ "Spain - World Factbook: Geography". cia.gov. Central Intelligence Agency. Aprili 2026. Ilihifadhiwa kwenye nyaraka kutoka chanzo mnamo 2021-09-27. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  13. ↑ "Geography of Spain". nationalgeographic.com. National Geographic Society. 2024. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  14. ↑ "Climatological Atlas of Spain". aemet.es. State Meteorological Agency (AEMET). 2024. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  15. ↑ "Spain: Drainage". Britannica. 2024. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  16. ↑ "Water Resources Management in Spain". OECD.org. 2024. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  17. ↑ "OECD Economic Outlook: Spain". OECD.org. Organization for Economic Co-operation and Development. 2024. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  18. ↑ Vicente Rodriguez (Aprili 22, 2026). "Spain: Economy". Britannica. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  19. ↑ "International Tourism Data". unwto.org. UN Tourism. 2024. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  20. ↑ "Spain: Economic Analysis". Coface. 2025. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)[dead link]
  21. ↑ "Spain Energy Profile". iea.org. International Energy Agency. 2024. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  22. ↑ "Spain at a glance". fao.org. Food and Agriculture Organization of the United Nations. 2024. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  23. ↑ "Spain and the IMF". IMF.org. International Monetary Fund. 2024. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  24. ↑ "The Spanish Constitution". boe.es. Official State Gazette. 1978. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  25. ↑ "The Monarchy - Spain". lamoncloa.gob.es. Presidency of the Government of Spain. 2024. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  26. ↑ Vicente Rodriguez (Aprili 22, 2026). "Spain: Government and society". Britannica. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  27. ↑ "The Executive - Spain". lamoncloa.gob.es. 2024. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  28. ↑ "Functions of the Congress of Deputies". congreso.es. Congress of Deputies. 2024. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  29. ↑ "Functions of the Senate". senado.es. Senate of Spain. 2024. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)
  30. ↑ "Regional Development in Spain". OECD.org. 2024. Iliwekwa mnamo Mei 9, 2026.{{cite web}}: CS1 maint: date auto-translated (link)

Viungo vya nje

[hariri | hariri chanzo]
WikiMedia Commons
WikiMedia Commons
Wikimedia Commons ina media kuhusu:
Serikali
Ramani
Utalii


Nchi za Umoja wa Ulaya Bendera ya Umoja wa Ulaya
Austria | Bulgaria | Eire | Estonia | Hispania | Hungaria | Italia | Kroatia | Kupro | Latvia | Lituanya | Luxemburg | Malta | Polandi | Slovakia | Slovenia | Romania | Ubelgiji | Ucheki | Udeni | Ufaransa | Ufini | Ugiriki | Uholanzi | Ujerumani | Ureno | Uswidi
Makala hii kuhusu maeneo ya Hispania bado ni mbegu.
Je unajua kitu kuhusu Hispania kama historia yake, biashara, taasisi zilizopo, watu au utamaduni?
Labda unaona habari katika wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa?
Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari.
Rudishwa kutoka "https://sw.wikipedia.org/w/index.php?title=Hispania&oldid=1546234"