close
Przejdź do zawartości

Egged

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Egged Transportation Ltd
אֶגֶד
Logo
Ilustracja
autobus Egged
Państwo

 Izrael

Siedziba

Bet Dagan

Data powstania

1933

Położenie na mapie Dystryktu Centralnego
Mapa konturowa Dystryktu Centralnego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Egged Transportation Ltd”
Położenie na mapie Izraela
Mapa konturowa Izraela, blisko centrum u góry znajduje się punkt z opisem „Egged Transportation Ltd”
Ziemia32°00′12,0087″N 34°49′37,4963″E/32,003336 34,827082
Strona internetowa

Egged Transportation Ltd (hebr. אֶגֶד, arab. إيجد) – największy operator transportu publicznego w Izraelu. Międzymiastowe linie autobusowe Egged docierają do większości izraelskich miast, miasteczek, kibuców i moszawów. Przedsiębiorstwo obsługuje także miejskie linie autobusowe w całym kraju. Działa również w Polsce i w Holandii poprzez spółki zależne.

Egged zapewnia około 35% usług transportu publicznego w Izraelu, zatrudnia około 6500 pracowników i dysponuje flotą 2950 autobusów. Autobusy Egged przewożą około 900 000 pasażerów dziennie[1].

Historia

[edytuj | edytuj kod]

Egged powstał w 1933 roku w wyniku połączenia czterech mniejszych międzymiastowych spółdzielni autobusowych działających w Tel Awiwie i jego okolicach. W 1942 roku dołączyła do niego firma autobusowa United Sharon. W 1951 roku Egged połączył się z północną firmą autobusową Shahar oraz południową firmą Drom Yehuda, tworząc ogólnokrajową sieć transportu publicznego. W 1961 roku Egged połączył się z jerozolimską firmą autobusową Hamekasher[2]. Nazwa Egged (dosłownie „związek” lub „unia”) została nadana spółdzielni przez izraelskiego poetę Chajima Nachmana Bialika.

Pod koniec 2002 roku Egged pozwał Palestyńskie Władze Narodowe oraz jej przewodniczącego Jasira Arafata o odszkodowanie za szkody i utracone dochody spowodowane atakami terrorystycznymi oraz zamachami samobójczymi w autobusach podczas drugiej intifady, twierdząc, że ataki zniechęciły pasażerów do korzystania z autobusów. 3 lutego 2003 roku Sąd Okręgowy w Tel Awiwie orzekł, że Arafat ma zapłacić Egged 52 miliony szekli odszkodowania za utratę dochodów z jednego roku oraz 100 000 szekli kosztów sądowych[3].

W 2005 roku Egged i rząd Izraela osiągnęły porozumienie, zgodnie z którym do 2015 roku subsydiowanie miało zostać ograniczone do określonych grup, takich jak osoby z niepełnosprawnościami, żołnierze i studenci, oraz do określonego wyposażenia[4].

W 2019 roku członkowie zdecydowaną większością głosów opowiedzieli się za przekształceniem Egged ze spółdzielni pracowniczej w spółkę. Gdyby członkowie zagłosowali przeciw zmianie struktury własności, rząd mógłby anulować umowę operacyjną podpisaną z Egged w listopadzie 2018 roku, ogłosić przetargi na obsługę jego tras oraz nałożyć różne sankcje, dopóki firma nie zdecydowałaby się na przekształcenie w spółkę[5].

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. הרפורמה בתחבורה הציבורית נמשכת: השר כץ אישר עקרונות הסיוית הסעלה עגד לעשור הקרובב [online], gov.il [dostęp 2026-03-15] (hebr.).
  2. Raymond Russell, Utopia in Zion: The Israeli Experience with Worker Cooperatives, Albany: SUNNY Press, 1995, s. 134-141, ISBN 0-7914-2444-8.
  3. Zvi Harel, Egged Wins NIS 52M in Damages Against PA and Arafat [online], haaretz.com, 3 lutego 2003 [dostęp 2026-03-15] [zarchiwizowane z adresu 2011-11-05] (ang.).
  4. Sharon Kedmi, Fresh Future for Egged [online], haaretz.com, 20 grudnia 2005 [dostęp 2026-03-15] [zarchiwizowane z adresu 2012-02-10] (ang.).
  5. Daniel Schmil, Road open to Egged sale [online], globes.co.il, 12 maja 2019 [dostęp 2026-03-15] (ang.).