close
Przejdź do zawartości

barwa

Z Wikisłownika – wolnego słownika wielojęzycznego

barwa (język polski)

[edytuj]
wymowa:
ⓘ, IPA: [ˈbarva], AS: [barva]
znaczenia:

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) fiz. cecha przedmiotu, określająca, część pasma widzialnego światła jest odbijana przez przedmiot; zob. też barwa w Wikipedii
(1.2) muz. charakterystyczne brzmienie, dzięki któremu można rozpoznać źródło tego dźwięku pośród innych
(1.3) barwy: rumieniec
(1.4) stpol. piękno, uroda[1][2]
(1.5) śrpol. cera, kolor skóry[2]
(1.6) śrpol. maść, umaszczenie[2] [od 1535]
(1.7) śrpol. droga tkanina, też: odzież z niej wykonana[2] [1550–1745[3]]
(1.8) śrpol. liberia[2] [od 1549]
(1.9) śrpol. kosmyki na twarzy[2] [1564–1587]
(1.10) śrpol. róż lub bielidło do twarzy, blansz[2] [1564–1643[3]]
(1.11) śrpol. zwyczaj, obyczaj[2] [1558–1579]
(1.12) śrpol. piętno[2]
(1.13) śrpol. niezapominajka[2] [1564]
odmiana:
(1.1-3)
 
przypadekliczba pojedynczaliczba mnoga
mianownikbarwabarwy
dopełniaczbarwybarw
celownikbarwiebarwom
biernikbarwębarwy
narzędnikbarwąbarwami
miejscownikbarwiebarwach
wołaczbarwobarwy
przykłady:
(1.1) Niebo ma niebieską barwę.
(1.3) Zosia na myśl o Zbigniewie od razu nabrała barw.
składnia:
kolokacje:
(1.1) coś ma niebieską/czerwoną/… barwę = coś jest niebieskie/czerwone • barwy dopełniające się • barwy naturalne • barwy interferencyjne • barwa lokalna • barwa nasycona • barwa ochronna
(1.2) nabrać barw • stracić barwy
synonimy:
(1.1) kolor
(1.2) tembr
(1.3) rumieniec, wypieki, kolor
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
rzecz. barwność ż, barwistość ż, barwnik m, barwiarstwo n, barwiarz m, barwiarka ż, barwidło n, barwinek m, barwienie n, zabarwianie n, zabarwienie n
czas. odbarwiać, barwić ndk., zabarwiać ndk., zabarwić dk.
przym. barwny, barwisty, barwnikowy
przysł. barwnie
związki frazeologiczne:
ciepłe barwy • gorące barwy • zimne barwy/chłodne barwy • jaśnieć barwami • malować w jasnych barwach/przedstawiać w jasnych barwach/widzieć w jasnych barwach • malować w jaskrawych barwach/przedstawiać w jaskrawych barwach/kreślić w jaskrawych barwach
stpol. czerwona barwa • modra barwa • nowa barwa • sukienna barwa
śrpol. pod barwą
etymologia:
czes. barva[4] < śwn. varwe[5] (> niem. Farbe)[6]
uwagi:
tłumaczenia:
(1.1,3) zobacz listę tłumaczeń w haśle: kolor
źródła:
  1. ↑ publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Hasło „barwa” w: Słownik staropolski, Stanisław Urbańczyk (red.), t. 1. A-Ćwirtnia, Polska Akademia Nauk, Gdańsk—Kraków—Łódź—Warszawa—Wrocław 1953–1955, s. 69.
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Hasło „barwa” w: Słownik polszczyzny XVI wieku. Edycja internetowa, Instytut Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk, 2010–, ISBN 978-83-65573-85-8.
  3. 1 2 publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Elektroniczny słownik języka polskiego XVII i XVIII wieku, red. Włodzimierz Gruszczyński, Instytut Języka Polskiego PAN, Warszawa.
  4. ↑ publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać Hasło „barwa” w: Aleksander Brückner, Słownik etymologiczny języka polskiego, Krakowska Spółka Wydawnicza, Kraków 1927.
  5. ↑ Hasło „barwa” w: Izabela Malmor, Słownik etymologiczny języka polskiego, Wydawnictwo Szkolne PWN ParkEdukacja, Warszawa-Bielsko-Biała 2009, ISBN 978-83-262-0146-2.
  6. ↑ Słownik zapożyczeń niemieckich w polszczyźnie, red. Marek Łaziński, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2008, ISBN 978-83-01-15588-9, s. 31.

barwa (język dolnołużycki)

[edytuj]
wymowa:
znaczenia:

rzeczownik, rodzaj żeński

(1.1) barwa, kolor
odmiana:
przykłady:
(1.1) Pśichod wiźim w carnych barwach. → Przyszłość widzę w czarnych barwach.
składnia:
kolokacje:
synonimy:
antonimy:
hiperonimy:
hiponimy:
holonimy:
meronimy:
wyrazy pokrewne:
związki frazeologiczne:
etymologia:
uwagi:
źródła:
Źródło: „https://pl.wiktionary.org/w/index.php?title=barwa&oldid=8800120”