*Số trận ra sân và số bàn thắng ở câu lạc bộ tại giải quốc gia
Unai Emery Etxegoien (tiếng Basque:[uˈnaieˈmeɾietʃeˈɣojen]; sinh ngày 3 tháng 11 năm 1971) là một cựu cầu thủ và huấn luyện viên người Tây Ban Nha. Hiện tại ông đang dẫn dắt cho Aston Villa tại Premier League.
Ông chủ yếu thi đấu cho Segunda División của Tây Ban Nha, trở thành huấn luyện viên năm 2005, bắt đầu với Lorca và Almería trước khi trải qua bốn năm với Valencia và dẫn dắt đội tới ba lần kết thúc ở vị trí thứ ba tại La Liga.
Sau một khoảng thời gian ngắn tại Spartak Moscow, Emery chuyển sang Sevilla năm 2013, và dẫn dắt câu lạc bộ ba chiến thắng Europa League liên tiếp trước khi chuyển sang Paris Saint-Germain năm 2016, nơi ông đã giành được ba danh hiệu trong năm đầu tiên của mình.[1]
Sinh ra tại Hondarribia, Gipuzkoa, xứ Basque. Cha và ông nội của ông, có tên lần lượt là Juan và Antonio tương ứng, cũng là những cầu thủ bóng đá, cả hai đều là thủ môn. Ông của anh chơi cho một số câu lạc bộ ở giải hạng 2, trong khi sau này cạnh tranh với Real Unión trong giải đấu hàng đầu.[2][3][4] Chú của Emery, Román, từng là một trung vệ.[5][6]
Emery là một trung vệ cánh trái của đội trẻ của Real Sociedad, nhưng không bao giờ thực sự chơi cho đội 1 (24 tuổi anh đã chơi trong năm trận La Liga, bàn thắng trong trận Albacete Balompie trong một chiến thắng 8-1 trên sân nhà[7]). Sau đó, ông trở lại sự nghiệp của mình chủ yếu ở Segunda División.
Anh đã giải nghệ ở Lorca Deportiva CF Lúc 32 tuổi, sau một mùa giải ở Segunda División B
Khi bị chấn thương nặng ở đầu gối khi đang chơi cho Lorca ở mùa giải 2004-05, Emery được chủ tịch câu lạc bộ đề nghị ngồi vào vị trí huấn luyện viên còn trống và ngay lập tức đã giúp câu lạc bộ thăng hạng lên giải hạng nhì lần đầu tiên trong lịch sử,[2] cùng với đó là đánh bại Málaga ở Cúp Nhà vua Tây Ban Nha. Trong mùa thứ hai của mình, mùa đầu tiên của Lorca ở giải hạng hai, đội đã kết thúc ở vị trí thứ năm với 69 điểm, chỉ năm điểm kém hơn đội xếp đầu.[8] Họ bị xuống hạng trong mùa giải sau, sau sự ra đi của huấn luyện viên.
Emery sau đó chuyển đến Almería ở Segunda División [9] và giúp đội bóng thăng hạng lên La Liga năm 2007.[10] Đội bóng xứ Andalucía đã kết thúc với vị trí thứ tám ở La Liga vào mùa 2007-08.[11] Điều này thúc đẩy một cuộc di chuyển đến Valencia, nơi ông kế vị Ronald Koeman là huấn luyện viên.[12]
Trong mùa giải đầu tiên của mình với bầy dơi, Emery đã dẫn dắt đội bóng đến vị trí thứ sáu chung cuộc đồng nghĩa với một suất dự Europa League mùa sau mặc dù vấn đề tài chính nghiêm trọng của câu lạc bộ. Đội bóng đã vào đến vòng 1/16 trong cúp UEFA thua 3-3 trước Dynamo Kyiv, vào tứ kết của Copa del Rey gặp Sevilla.
Trong mùa giải 2009–10, Emery giúp Valencia đứng ở vị trí thứ ba để trở lại UEFA Champions League sau hai năm. Trong mùa giải Europa League, họ thua trong trận tứ kết trước nhà vô địch năm đó Atlético Madrid và thua Deportivo với tổng tỉ số 3-4 ở cúp quốc gia; vào tháng 5 năm 2010, ông đã gia hạn hợp đồng thêm một năm nữa.[13]
Mùa giải 2010-11 bắt đầu mà không có David Villa và David Silva đã được bán cho Barcelona và Manchester City. Mặc dù vậy, Emery đã thắng 5 trong 6 trận đầu tiên (một trận hòa), bắt đầu chiến dịch tại Champions League với chiến thắng 4-0 ở Thổ Nhĩ Kỳ trong trận đấu với Bursaspor,[14] sau đó bị loại ở vòng 1/8 trước Schalke 04 và đồng thời cũng bị loại ở vòng 1/8 Copa del Rey bởi Villarreal. Ở giải vô địch quốc gia, đội xếp thứ ba, do đó tiếp tục được tham dự Champions League mùa sau.
Emery rời câu lạc bộ vào tháng 6 năm 2012, sau khi lặp lại vị trí của giải 2011-12.[15]
Vào ngày 13 tháng 5 năm 2012, Leonid Fedun, chủ của đội Nga Spartak Moscow, đã công bố Emery là huấn luyện viên câu lạc bộ trong hai mùa giải sau.[16] Vào ngày 25 tháng 11, anh bị sa thải sau một loạt các kết quả tồi tệ, trận thua 1-5 trận derby trước Dynamo Moscow.[17]
Emery trở lại Tây Ban Nha vào ngày 14 tháng 1 năm 2013, thay thế cho Míchel ngồi vào ghế huấn luyện của Sevilla.[18] Ông giúp câu lạc bộ cán đích thứ năm ở mùa giải đầu tiên và ngày 14 tháng 5 năm 2014, câu lạc bộ đã giành chức vô địch UEFA Europa League sau khi đánh bại Benfica trên chấm phạt đền.[19]
Sau khi hoàn thành mùa giải 2014-15 ở vị trí thứ năm, Emery lại giành Europa League sau khi đánh bại Dnipro Dnipropetrovsk,[20] do đó đủ điều kiện tham dự Champions League mùa sau.[21] Chiến thắng đồng nghĩa với việc Sevilla đã trở thành câu lạc bộ thành công nhất trong lịch sử UEFA Cup / Europa League với bốn danh hiệu [22] và ông đã gia hạn hợp đồng thêm một năm vào ngày 5 tháng 6 năm 2015, sau khi ông nhận được sự quan tâm từ West Ham United và Napoli.[23]
Mùa giải 2015-16, Sevilla đứng ở vị trí thứ bảy, đã chơi các trận chung kết của giải quốc nội với một số đội dự bị và cầu thủ trẻ sau khi đội khẳng định sự có mặt của họ trong trận chung kết Europa League.[24][25] Vào ngày 18 tháng 5 năm 2016, sau khi kết thúc hiệp 1 với tỷ số 0-1, bàn thắng của Kévin Gameiro và một cú đúp của Coke đã mang lại chiến thắng 3-1 trước Liverpool tại St Jakob-Park.[26]
Vào ngày 12 tháng 6 năm 2016, sau khi Emery bày tỏ mong muốn rời khỏi Sevilla, câu lạc bộ tuyên bố họ sẽ chia tay nhau.[27]
Vào ngày 28 tháng 6 năm 2016, Emery đã ký thỏa thuận hai năm với sự lựa chọn của một phần ba để thành công Laurent Blanc tại Paris Saint-Germain.[28] Trong trận đấu đầu tiên của ông phụ trách, vào ngày 6 tháng 8, đội của ông đánh bại Lyon 4-1 ở Áo để nâng Trophée des Champions.[29]
Emery dẫn PSG tới vị trí thứ hai trong bảng xếp hạng của Champions League, sau Arsenal. Trong vòng knock-out đầu tiên họ đánh bại Barcelona 4-0 tại Sân vận động Công viên các Hoàng tử,[30] chỉ để thua 1-6 tại Tây Ban Nha và sau đó bị loại.[31] Vào ngày 1 tháng 4, anh giành danh hiệu thứ hai tại Les Rouge-et-Bleu với chiến thắng 4-1 trước Monaco trong trận chung kết của Coupe de la Ligue.[32]
Ngày 23 tháng 5 năm 2018, Emery được bổ nhiệm làm huấn luyện viên trưởng của Arsenal.[33] Ông đã đồng ý ký bản hợp đồng hai năm, kèm theo điều khoản cho phép câu lạc bộ gia hạn thêm một năm.[34]
Trong trận đấu chính thức đầu tiên cầm quân vào ngày 12 tháng 8, đội bóng của ông đã để thua 0–2 trước Manchester City tại Premier League.[35] Sau thất bại thứ hai liên tiếp trước Chelsea vào ngày 18 tháng 8,[36] Emery đã có chiến thắng đầu tiên trên cương vị thuyền trưởng Arsenal vào ngày 25 tháng 8, khi đánh bại West Ham United 3–1 trên sân nhà.[37] Sau trận đấu này, Arsenal đã thắng liền 11 trận, chuỗi phong độ tốt nhất của họ kể từ năm 2007.[38] Arsenal sau đó kéo dài chuỗi trận bất bại lên con số 22, trong đó có chiến thắng 4–2 trước đại kình địch Tottenham Hotspur trong trận derby Bắc London đầu tiên của Emery.[39] Trận thua 2–3 trước Southampton vào tháng 12 là thất bại đầu tiên của họ trên mọi đấu trường kể từ tháng 8.[40] Tuy nhiên, Arsenal lại sa sút ở giai đoạn cuối mùa giải khi chỉ giành được 4 điểm trong 5 vòng đấu cuối cùng, qua đó tự đánh mất cơ hội giành vé dự Champions League thông qua thứ hạng tại giải quốc nội.[41] Emery một lần nữa lọt vào đến trận chung kết Europa League,[42] nhưng không thành công do Arsenal để thua 1–4 trước đội bóng đồng hương nước Anh là Chelsea.[43] Arsenal kết thúc mùa giải ở vị trí thứ 5, cao hơn một bậc so với mùa giải trước, và tuột mất tấm vé dự Champions League trong gang tấc.[44]
Trong kỳ chuyển nhượng mùa hè năm 2019, Emery đã phá vỡ kỷ lục chuyển nhượng của câu lạc bộ khi ký hợp đồng với cầu thủ chạy cánh người Bờ Biển Ngà Nicolas Pépé.[45] Ông cũng gia cố hàng phòng ngự bằng việc mang về David Luiz từ kình địch Chelsea và cầu thủ người Scotland Kieran Tierney từ Celtic, cùng với tiền vệ Dani Ceballos dưới dạng cho mượn từ Real Madrid.[46]Ngày 29 tháng 11 năm 2019, sau một chuỗi thành tích yếu kém và 7 trận liên tiếp không thắng, Emery đã bị Arsenal sa thải.[47][48] Trận đấu cuối cùng của ông trên cương vị thuyền trưởng là thất bại 1–2 trên sân nhà trước Eintracht Frankfurt tại Europa League.[49]Freddie Ljungberg được chỉ định nắm quyền tạm thời, trước khi Mikel Arteta được bổ nhiệm làm huấn luyện viên trưởng chính thức.
Ngày 23 tháng 7 năm 2020, Emery được công bố là tân huấn luyện viên trưởng của câu lạc bộ La Liga Villarreal, kế vị Javier Calleja bằng một bản hợp đồng có thời hạn 3 năm.[50] Ngày 23 tháng 12, ông đã phá vỡ kỷ lục 18 trận liên tiếp bất bại của câu lạc bộ sau trận hòa 1–1 trên sân nhà trước Athletic Bilbao.[51]
Vào tháng 5 năm 2021, ông dẫn dắt Villarreal lọt vào trận chung kết cúp châu Âu đầu tiên trong lịch sử đội bóng, sau khi đánh bại đội bóng cũ Arsenal với tổng tỷ số 2–1 ở bán kết;[52] ông cũng trở thành cựu huấn luyện viên Arsenal đầu tiên đánh bại lại đội bóng cũ kể từ George Graham vào năm 1999.[53] Ngày 26 tháng 5, Villarreal đã vượt qua Manchester United trong trận chung kết Europa League tại Gdańsk với tỷ số 11–10 trên chấm luân lưu sau khi hòa 1–1 ở thời gian thi đấu chính thức. Chiến thắng này mang về cho Emery danh hiệu vô địch UEFA Europa League lần thứ tư, một kỷ lục vô tiền khoáng hậu của giải đấu.[54][55] Tại UEFA Champions League 2021–22, ông tiếp tục gây ấn tượng khi đưa Villarreal tiến tới bán kết bằng việc hạ gục Juventus và Bayern Munich, trước khi phải dừng bước trước Liverpool.[56]
Ngày 24 tháng 10 năm 2022, Emery được bổ nhiệm làm huấn luyện viên trưởng của Aston Villa sau khi đội bóng đang thi đấu tại Premier League trả khoản phí phá vỡ hợp đồng được cho là rơi vào khoảng 6 triệu euro (5,2 triệu bảng Anh) cho Villarreal.[57] Do phải hoàn tất các thủ tục xin giấy phép lao động, ông chưa thể chính thức nhậm chức cho đến ngày 1 tháng 11.[58] Lúc này, Villa mới chỉ thắng hai trong số 11 trận đầu tiên dưới thời vị thuyền trưởng tiền nhiệm Steven Gerrard trước khi ông này bị sa thải,[59] và đang ngụp lặn ở vị trí thứ 16 trên bảng xếp hạng, xếp trên nhóm cầm đèn đỏ hai bậc với vỏn vẹn một điểm nhiều hơn.[60] Ngay khi nắm quyền, UnaiEmery đã chỉ định Pako Ayestarán làm trợ lý huấn luyện viên, qua đó tái hợp với người cộng sự từng sát cánh tại Valencia.[61] Ngày 6 tháng 11, Emery đã giành chiến thắng trong trận đấu ra mắt với tỷ số 3–1 trước Manchester United. Đây cũng là chiến thắng của Villa trên sân nhà trước United tại Premier League kể từ tháng 8 năm 1995.[62] Tuy nhiên, đội bóng của ông đã bị loại khỏi vòng ba FA Cup sau thất bại 1–2 ngay trên sân nhà trước đội bóng đang chơi ở League Two là Stevenage vào ngày 8 tháng 1 năm 2023. Ông đã lên tiếng chỉ trích tâm lý thi đấu của các học trò sau trận đấu này.[63]
Villa sau đó đã thắng 15 trên 25 trận tại giải vô địch quốc gia dưới sự dẫn dắt của Emery, giành được 49 trên 75 điểm tối đa kể từ khi ông nhậm chức trong chiến dịch 2022–23.[64] Tính từ lúc Emery nắm quyền, chỉ có Manchester City, Arsenal, Manchester United và Liverpool là kiếm được nhiều điểm số hơn họ.[65] Trận hòa 1–1 với Brentford vào ngày 22 tháng 4 năm 2023 tại Sân vận động Cộng đồng Brentford, trận đấu thứ 19 của Emery trên cương vị thuyền trưởng Villa tại giải đấu, đã giúp đội bóng phá kỷ lục Premier League về chuỗi trận ghi bàn liên tiếp dài nhất tính từ thời điểm khởi đầu nhiệm kỳ của một huấn luyện viên trong lịch sử giải đấu.[66] Chiến thắng 1–0 trước Fulham ba ngày sau đó đã kéo dài kỷ lục mới lên thành con số 20 trận liên tiếp, trước khi thất bại 0–1 trước Manchester United vào ngày 30 tháng 4 năm 2023 chấm dứt chuỗi trận này.[67] Thành tích 5 trận thắng, một trận hòa và một trận thua trong tháng 4 năm 2023 đã giúp Emery được vinh danh là Huấn luyện viên xuất sắc nhất tháng của Premier League.[68]
Trận hòa 1–1 với Liverpool vào ngày 20 tháng 5 đã đảm bảo cho Villa ít nhất vị trí thứ 9 chung cuộc, thứ hạng cao nhất của họ tại Premier League kể từ mùa giải 2010–11.[69] Villa khép lại mùa giải ở vị trí thứ 7 và giành quyền tham dự UEFA Europa Conference League, đánh dấu lần đầu tiên câu lạc bộ góp mặt ở cúp châu Âu kể từ mùa giải 2010–11, đồng thời là mùa giải thứ 16 liên tiếp Emery được tham dự cúp châu Âu.[70] Nhiều nhà báo thể thao và chuyên gia đã hết lời ca ngợi công cuộc lột xác ngoạn mục của Villa dưới tay Emery trong một thời gian ngắn như vậy, và ông đã được đề cử cho giải thưởng Huấn luyện viên xuất sắc nhất mùa giải Premier League. Người giành chiến thắng, Pep Guardiola, cũng đã gửi lời tri ân tới Emery trong bài phát biểu nhận giải của mình, cùng với các ứng cử viên khác, vì "công việc phi thường ở mùa giải năm nay" của mỗi người.[71]
Chiến thắng 3–0 trước Newcastle United vào ngày 15 tháng 4 năm 2023 chứng kiến Villa thắng 5 trận liên tiếp tại Premier League lần đầu tiên kể từ năm 1998,[72] và chiến thắng tại Villa Park trước Brighton ở vòng đấu cuối cùng đánh dấu lần đầu tiên The Villans' thắng 7 trận sân nhà liên tiếp ở giải đấu kể từ mùa giải 1992–93.[73][74][75] Aston Villa đã chiêu mộ Pau Torres từ Villarreal với mức phí được đồn đoán là 33 triệu bảng Anh,[76] và Moussa Diaby từ Bayer Leverkusen với mức phí không được tiết lộ,[77] tuy nhiên nhiều nguồn tin cho biết con số này vượt mức 50 triệu bảng, qua đó phá vỡ kỷ lục chuyển nhượng trước đó của câu lạc bộ.[78]
Mặc dù khởi đầu chiến dịch 2023–24 bằng thất bại 1–5 trước Newcastle United tại St James' Park,[79] Emery sau đó đã giúp Villa đạt số điểm cao nhất tại Premier League sau 19 vòng đấu, tức là thời điểm nửa mùa giải.[80] Đội bóng dưới trướng Emery duy trì thành tích toàn thắng trong 8 trận sân nhà đầu tiên của mùa giải, lần đầu tiên kể từ mùa giải 1932–33,[81] và chiến thắng 1–0 trước Arsenal vào ngày 9 tháng 12 đánh dấu trận thắng thứ 15 liên tiếp trên sân nhà tại giải đấu tính từ ngày 4 tháng 3, chuỗi thành tích dài nhất trong lịch sử 149 năm của đội bóng.[82] Aston Villa đã thắng 5 trên 7 trận trong tháng 12 năm 2023, bao gồm hai chiến thắng liên tiếp trước Manchester City và Arsenal, giúp Emery có lần thứ hai trong sự nghiệp được vinh danh là Huấn luyện viên xuất sắc nhất tháng của Premier League.[83]
Tại Conference League, Villa đánh bại Ajax với tổng tỷ số 4–0 ở vòng 16 đội,[84] sau đó vượt qua Lille trên chấm luân lưu để lần đầu tiên lọt vào một trận bán kết cúp châu Âu kể từ năm 1982.[85] Ngày 23 tháng 4, Emery đã gia hạn hợp đồng đến năm 2027.[86] Cuối cùng, ông đã đưa câu lạc bộ cán đích ở vị trí thứ 4 tại giải quốc nội, qua đó đảm bảo tấm vé tham dự UEFA Champions League lần đầu tiên kể từ mùa giải 1982–83.[87] Ngày 27 tháng 5 năm 2024, Emery tiếp tục gia hạn hợp đồng đến năm 2029.[88]
↑"Muere el padre de Unai Emery"[The father of Unai Emery dies]. Marca (bằng tiếng Tây Ban Nha). ngày 10 tháng 5 năm 2015. Truy cập ngày 11 tháng 5 năm 2015.
↑"Vidas cruzadas en la saga de los Emery"[Crossed paths in Emery saga]. El País (bằng tiếng Tây Ban Nha). ngày 20 tháng 5 năm 2011. Truy cập ngày 11 tháng 5 năm 2015.
↑"Unai Emery, ya en Almería"[Unai Emery, in Almería as of now](PDF). Mundo Deportivo (bằng tiếng Tây Ban Nha). ngày 22 tháng 6 năm 2006. Truy cập ngày 11 tháng 5 năm 2015.
↑"Almería, 27 años después"[Almería, 27 years later]. El País (bằng tiếng Tây Ban Nha). ngày 20 tháng 5 năm 2007. Truy cập ngày 11 tháng 5 năm 2015.
↑"El Valencia sale líder del infierno turco"[Valencia emerge leader from Turkish hell]. Diario AS (bằng tiếng Tây Ban Nha). ngày 14 tháng 9 năm 2010. Truy cập ngày 8 tháng 3 năm 2017.
↑"El Valencia se asegura la tercera posición"[Valencia confirm third place](PDF). Mundo Deportivo (bằng tiếng Tây Ban Nha). ngày 6 tháng 5 năm 2012. Truy cập ngày 11 tháng 5 năm 2015.
↑{{Cite web |title=Aston Villa's 2022/23 season in numbers |url=
2023–24: Giành vé dự Champions League
Emery dẫn dắt Aston Villa trong chuyến du đấu trước mùa giải năm 2025
Mùa hè năm 2023 cũng chứng kiến những thay đổi lớn về cơ cấu hạ tầng của Aston Villa khi giám đốc thể thao của Sevilla là Monchi, người từng làm việc với Emery, được bổ nhiệm làm Chủ tịch Điều hành Bóng đá, cùng với Damian Vidagany đảm nhận vai trò Giám đốc Điều hành Bóng đá.<ref>"Monchi appointment President of Football Operations". Aston Villa Football Club. ngày 16 tháng 6 năm 2023. Truy cập ngày 5 tháng 8 năm 2023.